Wat is de impact van overplaatsen op kinderen en jongeren?

Stabiliteit en continuïteit zijn cruciaal voor kinderen en jongeren die uit huis zijn geplaatst. Uit een onderzoek van stichting Het Vergeten Kind blijkt dat veel kinderen en jongeren negatief zijn over de overplaatsingen die zij meemaken.

Wonen op vijf verschillende plekken

Het Vergeten Kind onderzocht hoe vaak kinderen en jongeren in de residentiële jeugdzorg doorverhuizen. Uit hun steekproef onder 118 kinderen (7 tot 21 jaar) blijkt dat 75 procent van hen doorverhuist van plek naar plek. Zij maken gemiddeld vier doorplaatsingen mee. Dat betekent dat ze sinds hun uithuisplaatsing op vijf verschillende plekken hebben gewoond.

Effect

Voor veel kinderen en jongeren was de overplaatsing negatief. Sommigen vonden het lastig om te wennen en zich aan te passen aan de manier van werken en de regels op de nieuwe woonplek. Meestal betekende het ook een andere school, een breuk met vrienden en het verliezen van een bijbaantje of sportclub. Het doorverhuizen had ook effect op hun welzijn: sommigen vertelden dat ze door het vele verhuizen sneller boos of agressief werden, bang waren en paniekaanvallen hadden.

Andere kinderen werden onzeker van het doorverhuizen en vonden het lastiger om mensen te vertrouwen. Deze kinderen doen het minder goed op school en verliezen vaker contact met mensen die belangrijk voor ze zijn, zoals familie, pleegfamilie, vrienden en leraren. Ze voelen zich eerder ongewenst, vertrouwen anderen minder makkelijk, hechten zich minder makkelijk en hebben vaker gedragsproblemen.

Toekomstperspectief

Voor 42 procent van de kinderen en jongeren was het toekomstperspectief onduidelijk: zij wisten niet waar ze over een jaar zouden wonen. Sommige kinderen en jongeren horen pas op het laatste moment, een week of een dag van tevoren, dat ze gaan verhuizen en waarheen. Dit speelt vooral bij kinderen en jongeren die op een groep of een kamertrainingscentrum wonen.

Deze onduidelijkheid creëert onzekerheid en kan ze tegenhouden om op hun huidige plek iets op te bouwen. Ze gaven zich bijvoorbeeld minder snel op voor een opleiding of een sportclub, of wachtten met het zoeken van een baantje in de buurt. Terwijl de kinderen en jongeren die wél wisten of ze op hun huidige plek konden blijven dit vaak als positief ervaarden. Die zekerheid biedt rust.

Aanbevelingen

Het Vergeten Kind geeft aanbevelingen voor stabiliteit voor kinderen en jongeren in de residentiële jeugdzorg:

  • Systematisch monitoren van doorverhuizingen om zicht te krijgen op de grootte van het probleem. Door zicht te krijgen op waar het goed gaat en waar niet, kan gericht worden gewerkt aan verbetering en leren van succesvolle initiatieven;
  • Hervormen van de residentiële jeugdzorg door:
  1. Scheiden van wonen en zorg, zodat kinderen na een opname in een behandelcentrum kunnen terugkeren naar een pleeggezin, gezinshuis of kleinschalige woonvoorziening.
  2. Verticaal wonen, door ontkoppeling van woonzorg aan de ontwikkelingsfase of leeftijd van het kind.
  3. Beschikbaarheidsfinanciering in plaats van complexe etmaal- en dagtarieven op basis van 'beslapen bed'.

Onacceptabel aantal doorverhuizingen heeft grote impact op welzijn en toekomstperspectief van uithuisgeplaatste kinderen (Het Vergeten Kind)'Ik weet niet eens waar ik volgende week woon' (Het Vergeten Kind)

Els Mourits

Els Mourits

senior medewerker

Alle pagina's over uithuisplaatsing

Naar het overzicht