Logo voor Nederlands Jeugdinstituut, link naar homepagina

Contextgericht kijken naast de DSM

Visie

Steeds meer kinderen worden aangemeld voor extra hulp en begeleiding. En het aantal DSM-classificaties en individuele zorgtrajecten neemt toe. Problemen worden hierbij vooral toegeschreven aan het kind, terwijl de rol van de omgeving en de omstandigheden waarin een kind opgroeit onderbelicht blijven. Het is belangrijk om oog te hebben voor variatie in gedrag, de ontwikkeling van kinderen en het samenspel tussen een kind en de context. Dit geeft belangrijke aanknopingspunten voor het versterken, begeleiden en behandelen van kinderen en jongeren.

Wat is de DSM?

De Diagnostic Statistical Manual (DSM) is bedoeld als instrument om psychische problemen te categoriseren. Dit categoriseren heet ook wel classificeren. De classificaties uit de DSM bieden een gedeelde taal om psychische problemen te beschrijven en te onderzoeken. Daarnaast kunnen zij bijdragen aan erkenning en begrip van de ervaren problemen.

Classificeren gebeurt ook bij lichamelijke ziektes en kan helpen om passende ondersteuning of behandeling te bieden. Een belangrijk verschil is dat een DSM-classificatie geen verklaring geeft voor de problemen. De classificatie beschrijft de klachten, maar zegt weinig over de oorzaken en de context waarin de problemen zijn ontstaan.

Het aantal DSM-classificaties bij kinderen neemt toe. DSM-classificaties kunnen zowel positieve als negatieve effecten hebben. Ze kunnen zorgen voor herkenning, erkenning en toegang tot passende hulp, maar ook leiden tot stigmatisering, een selffulfilling prophecy of een te sterke focus op oorzaken in het kind in plaats van in de bredere context.

Lees meer over waarom het belangrijk is om zorgvuldig om te gaan met DSM-classificaties

Groep jongeren met een verschillend uiterlijk

Ruimte maken voor verschillen

De 14e Mulock Houwer-lezing werd uitgesproken door Laura Batstra. In deze lezing, getiteld 'Ruimte maken voor verschillen', stond het stoppen met labelen centraal. De tekst van de lezing is vastgelegd in deze publicatie.

Naar de publicatie
 

Uit de praktijk

Van medisch naar ontwikkelingsgericht

Hoe organiseer je specialistische jeugdhulp zonder dat een DSM-label het startpunt is? KOOS Utrecht brengt dat in de praktijk. Van label naar leefwereld: anders kijken naar gedrag bij KOOS Utrecht

Kansrijke systeemaanpak

Hoe een groep onderzoekers in Amsterdam een gebiedsgerichte systeemaanpak startte om het mentaal welbevinden van jonge tieners te verbeteren.Thriving Teens: werken aan mentaal welbevinden van jonge Amsterdamse tieners

Ondersteuning die inzet op verbinding en versterking

Hoe zorg je dat bij hulp aan jongeren aandacht is voor hun behoefte aan contact, herkenning en steun van leeftijdsgenoten.

 BOOST in Utrecht: groepshulp versterkt jongeren met mentale klachten