Aantal kinderen van ouders met een psychische aandoening of verslaving (KOPP/KOV)
Nederland telt naar schatting 671.000 mensen met een psychische aandoening en/of verslaving en met kinderen in de leeftijd tot 18 jaar. In totaal hebben deze ouders 900.000 kinderen onder de 18 jaar. Daarvan zijn 664.000 kinderen 12 jaar of jonger.
Van de kinderen onder 18 jaar heeft:
- 44 procent (392.000 kinderen) een ouder met twee of meer psychische aandoeningen;
- 13 procent (117.000 kinderen) een ouder met een alcohol- of drugsstoornis;
- 7 procent (59.000 kinderen) een ouder met een dubbele diagnose. Deze ouders hebben een stemmings- of angststoornis én een alcohol- of drugsstoornis.
Deze cijfers zijn gebaseerd op NEMESIS-3, een landelijke studie naar de psychische gezondheid en het welzijn van volwassen Nederlanders.
Het gaat hierbij om stemmingsstoornissen, angststoornissen, ADHD of een alcohol- of drugsstoornis. Specifieke fobieën en een milde drugs- of alcoholstoornis zijn niet in deze berekening meegenomen. Dit zijn psychische aandoeningen die relatief veel voorkomen en betrouwbaar kunnen worden vastgesteld met een interview. Niet alle psychische aandoeningen zijn dus meegenomen in deze studie. De berekende aantallen vormen daarmee een ondergrens van het daadwerkelijke aantal KOPP/KOV kinderen (Trimbos- instituut, 2022).
Aantal kinderen van ouders met een (licht) verstandelijke beperking (KOVB)
Er zijn ongeveer 23.560 kinderen die opgroeien bij minimaal één ouder met een (licht) verstandelijke beperking. Dit is waarschijnlijk een onderschatting. Dit cijfer is gebaseerd op een onderzoek van het Centraal Bureau voor de Statistiek in 2020. Hierin worden registraties in beeld gebracht van mensen met een licht verstandelijke beperking die gebruik hebben gemaakt van een publiek gefinancierde voorziening (zoals arbeidsongeschiktheidsuitkeringen, een sociale werkvoorziening of zorg). Het onderzoek bevat dus niet het totaal aantal kinderen van ouders met een licht verstandelijke beperking in de samenleving (Centraal Bureau voor de Statistiek, 2020).
Definitie
Kinderen van ouders met psychische problemen (KOPP) en kinderen van ouders met verslavingsproblematiek (KOV) lopen het risico om te maken te krijgen met allerlei problemen. Zoals zorgen voor een ouder, schaamte- en schuldgevoelens en psychische problemen. Er zijn daarom speciale programma's voor deze kinderen ontwikkeld.
KOVB staat voor kinderen van ouders met een verstandelijke beperking. Bij mensen met een (licht) verstandelijke beperking (LVB) blijft de cognitieve, sociale en praktische-adaptieve ontwikkeling achter waardoor het dagelijks functioneren beperkt wordt (Landelijk kenniscentrum LVB, z.d). Als je opgroeit bij ouders met een (licht) verstandelijke beperking kan dat grote invloed hebben op je kindertijd en op je volwassen leven. De kans dat je hierdoor zelf problemen ontwikkelt is groot. Zo hebben KOVB een grotere kans op overbelasting, eenzaamheid en pesten, trauma en psychische problemen, en verwaarlozing.
De kennis op deze pagina is tot stand gekomen in samenwerking met het Trimbos-instituut.
Dossier KOPP/KOV (Trimbos-instituut)Dossier KOVB (Trimbos-instituut) Opvoeden en ouderschapOuder van mijn oudersOpvoeden en ouderschap (NJi)
