Onderzoek naar corona en mentaal welbevinden

Het mentaal welbevinden van jongeren lijkt negatief beïnvloed. Met name tijdens het laatste kwartaal van 2020 en het eerste kwartaal van 2021 verslechterde het mentaal welbevinden van jongvolwassenen.

Resultaten samengevat

Mentale klachten verergerd

Mentale klachten lijken in coronatijd vooral te zijn verergerd bij jongeren met al bestaande mentale problemen. Maar ondertussen zijn er ook signalen dat hoe langer de coronacrisis duurt, hoe meer het mentaal welbevinden van jongeren en jongvolwassenen, met en zonder al bestaande mentale klachten, onder druk komt te staan. Mentale klachten zijn voornamelijk angst, depressie, eenzaamheid, stress en slaapproblemen. Deze klachten komen vooral tijdens de lockdown-periodes meer naar voren onder jongeren. Tegelijkertijd voelt een groot deel van de jongeren zich gewoon goed. Er zijn helaas weinig studies gedaan naar kinderen tot 12 jaar. Daarnaast is er nog weinig bekend over de impact van de laatste lockdown en versoepelingen.

Signalen van toegenomen depressiviteit

Het huisartsbezoeken door jongvolwassenen vanwege depressieve gevoelens steeg sterk in de eerste maanden van 2021. Ook het aantal jongeren dat antidepressiva kreeg voorgeschreven de huisarts lag opvallend hoog in deze maanden. Ten slotte bleek ook het aantal suïcides onder jongvolwassenen in deze periode hoger te zijn dan in voorgaande jaren.

Sluiting scholen belangrijke factor

In de eerste periode lijkt de sluiting van de scholen een belangrijke factor te zijn geweest die van invloed was op het mentaal welbevinden van leerlingen in het primair, voortgezet, praktijk- en hoger onderwijs. Ook de avondklok heeft invloed gehad. Voornamelijk in de leeftijdsgroep 16 tot 22 jaar is een deel van de jongeren zich slechter gaan voelen. Op dit moment zijn er signalen dat de duur van de crisis en het gebrek aan perspectief een grote stempel drukt op het mentaal welbevinden van jongeren.

Overzicht onderzoeken

Gepubliceerd wetenschappelijk artikel of preprint

4 november 2021 - Vrije Universiteit Amsterdam, Emma Kinderziekenhuis UvA, Universiteit Leiden, Levvel, Universiteit van Groningen, Radboud Universiteit Nijmegen
The impact of lockdown during the COVID-19 pandemic on mental and social health of children and adolescents

7 oktober 2021 - Vrije Universiteit Amsterdam, Emma Kinderziekenhuis, UvA, Universiteit Leiden, Levvel, Universiteit van Groningen, Radboud Universiteit Nijmegen
Internalizing Problems Before and During the COVID-19 Pandemic in Dutch Children and Adolescents with and without Pre-Existing Mental Health Problems

2 juni 2021 - Erasmus Universiteit
Mood and emotional reactivity of adolescents during the COVID-19 pandemic: short-term and long-term effects and the impact of social and socioeconomic stressors

8 april 2021 - Radboud Universiteit
The COVID-19 outbreak increases maternal stress during pregnancy, but not the risk for postpartum depression

27 februari 2021 - Tilburg University
The prevalence, incidence and risk factors of mental health problems and mental health services use before and 9 months after the COVID-19 outbreak among the general Dutch population. A 3-wave prospective study

3 februari 2021 - Erasmus Universiteit Rotterdam    
Perceived stress as mediator for longitudinal effects of the COVID-19 lockdown on wellbeing of parents and children

21 december 2020 - Universiteit Utrecht    
"I Think It'll All Blow Over in the End": How Young People Perceive the Impact of COVID-19 on Their Future Orientations

16 oktober 2020 - Universiteit Leiden    
Does the COVID-19 pandemic impact parents' and adolescents' well-being? An EMA-study on daily affect and parenting

30 september 2020 - Universiteit Utrecht    
Development of Parent-Adolescent Relationships During the COVID-19 Pandemic: The Role of Stress and Coping

30 augustus 2020 – Erasmus Universiteit
COVID-19 related anxiety in children and adolescents with severe obesity: A mixed-methods study

Onderzoek volgens wetenschappelijke methodiek

28 oktober 2021 - Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
Eerste voortgangsrapportage Nationaal Programma Onderwijs

12 oktober 2021 – Inspectie van het Onderwijs
Onderzoeken naar de effecten van de coronacrisis op het onderwijs

11 november 2021 – RIVM, Trimbos Instituut en GGD GHOR
Monitor Mentale gezondheid en Middelengebruik Studenten hoger onderwijs

8 juli 2021 - Vrije Universiteit Amsterdam, Emma Kinderziekenhuis UvA, Universiteit Leiden, Levvel, Universiteit van Groningen, Radboud Universiteit Nijmegen
Mental and Social Health of Children and Adolescents With Pre-existing Mental or Somatic Problems During the COVID-19 Pandemic Lockdown

18 januari 2021 - UvA
Hoe gaan Nederlandse gezinnen om met COVID-19?

2 juli 2020 - Verwey-Jonker Instituut & Crisisfonds voor Kwetsbare Kinderen
Wat helpt kwetsbare kinderen die tijdens de coronacrisis thuis zijn?

25 juni 2020 - RIVM en UvA
Impact van corona op jongeren

21 juni 2020 - Unicef, Trimbos Instituut, Universiteit Utrecht & Stichting Alexander
Geluk onder druk?

Analyse registratiedata

24 januari 2021 - Nivel
Kort-cyclisch Cijferoverzicht gezondheidsmonitor COVID-19

14 januari 2021 - 113 zelfmoordpreventie
Meer suïcides onder jongvolwassenen tussen 20 en 30 jaar

10 november 2022 - Kinderrechtencollectief
Kinderrechten in cijfers 2020

1 november 2021 - CBS
CBS Jeugdmonitor 2020

6 september 2021 - Nivel
Voorschrijven van psychofarmaca door de huisarts tijdens de coronapandemie

7 april 2021 – Trimbos en Nederlandse zorgautoriteit
Analyse van de gevolgen van de coronacrisis voor de geestelijke gezondheidszorg

9 maart 2021 - Nederlandse zorgautoriteit
Gevolgen van de coronacrisis voor verwijzingen naar de geestelijke gezondheidszorg

27 januari 2021 - De Kindertelefoon
Wat kinderen bezighoudt in coronatijd

5 januari 2021 - 113 Zelfmoordpreventie
Gespreksonderwerpen in de hulplijn van 113 Zelfmoordpreventie voor en tijdens COVID-19

16 juli 2020 - De Kindertelefoon
Handout Eenzaamheid

Periodieke peiling

2 maart 2022 – CBS
1 op 5 werkende jongeren ervaart werkstress

22 februari 2022 – RIVM en GGD GHOR
Resultaten onderzoek gedragsregels en welbevinden

1 februari 2022 - CJP en LAKS
Cultuur rapportage

16 september 2021 - Gemeente Utrecht
Jeugd in coronatijd onderzoek

2 september 2021 - CBS
Mentale gezondheid in eerste helft 2021 op dieptepunt

21 mei 2021 - RIVM
Resultaten onderzoek gedragsregels en welbevinden

21 maart 2021 - CBS
Persoonlijk welzijn vrijwel gelijk gebleven

5 maart 2021 - CBS
Ervaren psychische ongezondheid in 2020 gelijk aan eerdere jaren

1 maart 2021 - Radboud Universiteit
Welzijn studenten onder druk door corona

1 maart 2021 - IGZJ
Onvoldoende tijdige en juiste hulp voor jongeren met ernstige psychische problemen

18 januari 2021 - ISO en Studenten Onderzoeken Samen
Lieve Mark: Onderzoek naar welzijn, behoeftes en meningen van studenten tijdens de coronapandemie

4 december 2020 - SCP
Welbevinden ten tijde van Corona

18 oktober 2020 - Emma Kinderziekenhuis Amsterdam UMC
Coronamaatregelen maken jongeren angstiger en somberder

16 oktober 2020 - Open Up
Mentale gezondheid in de tweede coronagolf

21 april 2020 - Mee NL
Kwetsbare jongeren in coronatijd

Eenmalige peiling

22 december 2021 - CBS
Vaker werkstress bij mbo-gediplomeerden met zorgopleiding

14 december 2021 - CBS
Bijna helft jongeren ervoer uitsluitend negatieve invloed van coronacrisis

20 juli 2021 - VGN
VGN Jongeren met een beperking na corona

19 maart 2021 - GGD IJsselland
Opvoeding is zwaar in coronatijd, maar ook meer rust

3 maart 2021 - SCP
Een jaar met corona

1 maart 2021 - GGD IJsselland
Impact van Corona op jongeren

11 februari 2021 - ResearchNed in opdracht van ISO
Ervaringen van studenten met onderwijs en toetsen op afstand tijdens corona

20 november 2020 - De Kinderombudsman
De coronacrisis brengt de kloof in levensgeluk tussen Nederlandse kinderen scherp in beeld

19 november 2020 - I&O Research
Veel jongeren voelen zich nu slechter dan voor de coronacrisis

16 november 2020 - Terre des Hommes
Nederlandse ouders maken zich grote zorgen over impact corona op kinderen

5 november 2020 - JongPIT
Corona effect analyse voor jongeren met een chronische aandoening

17 augustus 2020 - VICE Nederland
Dit is hoe jullie nu tegen het studentenleven aankijken

6 juni 2020 - EenVandaag
Jonge mensen en de coronacrisis

3 juni 2020 - Save the Children
En wij dan… de mening van 1.500 mbo-jongeren in coronatijd

2 juni 2020 - Open Universiteit, Aeres Hogeschool Wageningen en ECBO
Wat is de impact van COVID-19/Social distancing op de mbo-student?

11 mei 2020 - Mulier Instituut
Beweeggedrag van kinderen in tijden van corona

22 april 2020 - JOBMBO
Mbo-student tevreden over onderwijs op afstand, maar kampt ook met stress en onzekerheid

31 maart 2020 - Team Alert
7 op de 10 jongeren maakt zich zorgen over de coronacrisis

Literatuuronderzoek

30 oktober 2020 - SCP
Coronakompas

26 september 2020 - Dokters voor kinderen
Gevolgen op de fysieke, cognitieve, emotionele en sociale ontwikkeling van kinderen

7 juli 2020 - SCP
Verwachte gevolgen van corona voor de psychische gezondheid

29 juni 2020 - JOGG en iResearch
Impact coronamaatregelen op kinderen en jongeren

28 mei 2020 - Unicef
Coronacrisis en kinderen en jongeren in Nederland

Bekijk meer resultaten van onderzoek naar de gevolgen van de coronatijd.

Alle pagina's over het coronavirus

Naar het overzicht