Leven en werken met het coronavirus

De rol van opa en oma

Laatste actualisatie: 24 september 2020

Veel vragen die het Nederlands Jeugdinstituut ontvangt zijn van opa's en oma's. Wat mag er nu wel en niet? Met onderstaande informatie hopen wij een bijdrage te leveren aan de overwegingen waar opa's en oma's momenteel voor staan.

Knuffelen, bezoek, logeren en oppassen

Opa's, oma’s en kleinkinderen willen elkaar graag weer zien. In het algemeen geldt: Veel mag weer áls iedereen gezond is. Maak afgewogen keuzes én overleg met elkaar. Is er iemand, ongeacht leeftijd, met verkoudheidsklachten (neusverkouden, loopneus, keelpijn of hoesten), verhoging, koorts en/of benauwdheid? Houd dan afstand van elkaar en laat je testen.

Knuffelen met jonge kleinkinderen

Kinderen tot en met 12 jaar hoeven onderling én tot volwassenen geen anderhalve meter afstand te houden. Dat betekent dat opa's en oma's met hun jonge kleinkinderen mogen knuffelen. Ga daar verantwoord mee om: kinderen komen bijvoorbeeld op school en bij sporten anderen kinderen en volwassenen tegen. Gebruik daarom je gezonde verstand, maak weloverwogen keuzes en overleg met elkaar. Het kan zijn dat opa, oma, ouders of kinderen het spannend vinden. Dat kan bijvoorbeeld zijn vanwege onderliggende ziekten of angsten. Door hierover met elkaar te praten, kunnen jullie samen tot een besluit komen. Zie voor meer details de informatie van het RIVM over kinderen en het coronavirus.

Bezoek van of bij oudere kleinkinderen

Kleinkinderen mogen, als iedereen gezond is, bij opa en oma op bezoek. Dit is leeftijdsonafhankelijk. Wel geldt dat je een maximaal aantal van zes personen, van 13 jaar en ouder, mag ontvangen. Wel moet vanaf deze leeftijd anderhalve meter afstand tot volwassenen gehouden worden. Als het mogelijk is om bezoek buiten te ontvangen, geef hier dan de voorkeur aan. Ga je zelf op bezoek? Maak dan, voor zover het kan, gebruik van eigen vervoer.

Logeren bij opa en oma

Ook logeren bij opa en oma mag. Houd er altijd rekening mee dat je als opa en oma genoeg ruimte hebt om anderhalve meter afstand te houden van kleinkinderen van 13 jaar en ouder.

Oppassen

Opa's en oma's mogen op hun kleinkinderen passen. Maak hierin een zorgvuldige keuze en bereid je voor op andere opties. Wanneer opa, oma of een gezinslid ziek wordt, moet er namelijk een andere oplossing komen.   

Bij klachten: thuisblijven en testen

Let in alle bovenstaande situaties op de algemene hygiënemaatregelen en houd anderhalve meter afstand tot iedereen van 13 jaar en ouder. Spreek met elkaar af dat iemand met verkoudheidsklachten(neusverkouden, loopneus, keelpijn of hoesten), verhoging of koorts en/of benauwdheid thuis blijft. Deze persoon moet zich laten testen. Neem hiervoor contact op via het telefoonnummer 0800-1202. Je kunt ook online een afspraak maken. Bespreek met kinderen wat de invloed van het coronavirus is op het bezoek, logeren of oppassen. Als iemand klachten krijgt, kan het leuke uitje met opa en oma helaas niet doorgaan. Bereid kinderen erop voor dat dit kan gebeuren, want dat is natuurlijk erg jammer.

Liever geen fysiek contact?

Mensen boven de 70 jaar of met gezondheidsklachten vallen binnen de risicogroep. . Het blijft voor mensen uit risicogroepen belangrijk om hun gezondheid goed in de gaten te houden. Houden jullie liever nog fysieke afstand? Dan betekent dat nog geen sociale afstand. Wees creatief in het houden van contact. Digitaal contact biedt hiervoor vele mogelijkheden.

Voorbeelden van digitaal contact:

  • Opa en oma lezen elke dag voor op een vast moment via de webcam.
  • Samen ontbijten of avondeten terwijl je videobelt en de dagelijkse bezigheden doorneemt.
  • Oma of opa leren je kind online breien.
  • Online spelletjes spelen zoals schaken, Uno online, Wordfeud.
  • Kiekeboe-spelletjes spelen, samen tellen.

Praten, maar niet alleen over corona

Veel gesprekken gaan over corona. Dat ligt voor de hand, maar daar fleurt niemand van op. Bedenk voordat je afspreekt welk leuk verhaal de kinderen kunnen vertellen. Of bedenk samen vragen die je kinderen aan opa en oma kunnen stellen:

  • Hoe was de schooltijd van opa en oma?
  • Wat is hun beste familierecept?
  • Wat is zijn de namen van hun opa en oma?
  • Waar speelden opa en oma vroeger mee?
  • En, wat vonden zij leuk om te doen vroeger?

Zo verlopen de gesprekken vrolijk en wie weet leren jullie iets verrassends van elkaar. 

Zorgen om opa en oma

Het is heel logisch als je kinderen bezorgd zijn over opa en oma. Het belangrijkste advies is: praat hierover met elkaar. Signaleer welke zorgen er zijn. Wees eerlijk, neem waar mogelijk hun angst weg en draag je eigen angst niet over op je kinderen. Geef kinderen praktische tips, zodat ze iets leuk voor opa en oma kunnen doen: een liedje zingen, een kaart knutselen of een verhaal voorlezen.

Help je kinderen daarnaast om grip te krijgen op hun bezorgdheid, zodat ze niet gaan piekeren:

  • Bespreek de zorgen.
  • Benoem welke zorgen reëel zijn en waar kinderen zich geen zorgen over hoeven te maken.’
  • Maak moeilijke dingen behapbaar door ze in kleine stapjes te bespreken.
  • Blijf in het nu, kijk nog niet te veel vooruit.
  • Ga niet doemdenken, richt de aandacht ook op fijne dingen.
  • Zoek positieve afleiding voor het slapengaan.

Als opa en oma in een verpleeghuis zijn

Als opa of oma in een verpleeghuis zijn opgenomen, mogen zij bezoek ontvangen. Voorwaarde blijft dat er geen besmetting is op de locatie. Als je hierover twijfelt, overleg dan met de instelling.

Als opa of oma ziek zijn

Iedereen maakt zich zorgen als opa of oma ziek zijn. Wees duidelijk en eerlijk naar de kinderen. Zorg dat je jouw angst en zorgen niet onnodig groter maakt. Help je kinderen om zelf iets te doen. 'We kunnen opa opvrolijken door een mooi liedje te zingen via Whatsapp.' Zo laat je je kind merken dat je begrip hebt voor de zorgen van je kind. En zo help je je kind om grip te krijgen op de situatie.

Jouw reactie

Heb je vragen of opmerkingen over de informatie over omgaan met de gevolgen van het coronavirus op onze website? Dan kun je reageren via coronavirus@nji.nl. Hiermee kunnen we de informatie op onze website actualiseren.

NJi gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies. Sluit mededeling over cookies