Leven en werken met het coronavirus

Overzicht steunpakketten voor jeugd

Laatste actualisatie: 12 april 2021

De sociale impact van het coronavirus op het leven van kinderen en jongeren is groot. Daarom heeft het kabinet steunpakketten vrijgemaakt voor jeugd, voor zowel de korte als de langere termijn. Deze pagina geeft een overzicht van de geldstromen voor gemeenten, schoolbesturen, samenwerkingsverbanden passend onderwijs en andere partijen in het jeugdveld om kinderen en jongeren in coronatijd te ondersteunen.

Door de verschillende geldstromen ligt versnippering op de loer. Losse projecten hebben weinig effect. Om meerwaarde en duurzame effecten voor de jeugd te creëren is een doelgerichte en samenhangende aanpak nodig. Dit vraagt om nauwe samenwerking tussen partijen in het jeugdveld zoals gemeenten, schoolbesturen en zorgaanbieders. Een eerste stap daarin is om gezamenlijk inzicht en overzicht te hebben van de verschillende geldstromen.

Plan Welzijn Jeugd

Meer informatie over het budgettair kader en de verantwoording van het Plan Welzijn Jeugd en over de landelijke ondersteuning hiervan staat op de website van de VNG.

Jeugdpakket deel 1: december 2020 - april 2021

Voor Doel Financiën Verdeling gelden
Mentale weerbaarheid Initiatieven voor versterken mentale weerbaarheid voor jongeren € 3,5 mln Via landelijke subsidiering door VWS van specifieke initiatieven
Activiteiten voor jongeren Kleinschalige activiteiten voor sociaal welzijn gemeenten samen met jongeren € 26,5 mln Algemene uitkering
Jongerenwerk Extra inzet van jongerenwerk € 13,5 mln Algemene uitkering

Steunpakket februari 2021 - Actielijn 1 Aanvulling Jeugdpakket deel 2: april – zomer

Voor Doel Financiën Verdeling gelden
Mentale ondersteuning jeugd Mentale ondersteuning jeugd € 11,5 mln Algemene uitkering: cluster Jeugd en cluster Samenkracht en burgerparticipatie
Activiteiten en ontmoetingen Organiseren van activiteiten om mentale weerbaarheid van jongeren te versterken € 8 mln Algemene uitkering: cluster Samenkracht en burgerparticipatie
Jongerenwerk Huidige inzet van Jeugdpakket, deel 1 is verlengd tot eind 2021 € 14 mln Algemene uitkering: cluster Jeugd en cluster Samenkracht en burgerparticipatie

Steunpakket februari 2021 - Actielijn 2 Welzijn kwetsbare groepen

Voor Doel Financiën Verdeling gelden
Extra ondersteuning kwetsbare groepen Extra begeleiding en ondersteuning van mensen die psychisch kwetsbaar zijn en mensen met (verstandelijke) beperking thuis en mensen die dak- of thuisloos zijn € 47 mln
  • € 37 miljoen: Algemene Uitkering, cluster wet  maatschappelijke ondersteuning (subcluster Wmo 2015)
  • € 10 miljoen: decentralisatie uitkering Maatschappelijke opvang
Cultuur Opschalen initiatieven kunst en cultuur voor kwetsbare groepen € 10 mln Via ministerie van OCW

Steunpakket februari 2021 - Actielijn 3 Leefstijl

Voor Doel Financiën Verdeling gelden
JOGG Gezonde School Extra inzet op gezond gewicht van jongeren via versterking van JOGG-aanpak en Gezonde school € 4 mln  
Inzet van leefstijlinterventies door gemeenten Draagt bij aan het stimuleren van gezond gedrag waardoor mensen minder kwetsbaar worden voor corona. Is gericht op alle doelgroepen. € 23 mln Via de Specifieke uitkering stimulering sport, verdeeld over gemeenten
Impuls op bewegen Via gemeenten en sportakkoorden om sporten en bewegen gericht te bevorderen. Is gericht op alle doelgroepen. € 10 mln Via de Specifieke uitkering stimulering sport, verdeeld over gemeenten

Het Jeugdpakket: steun voor ontmoeting en mentaal welzijn

Wat omvat het Jeugdpakket?

In de Kamerbrief van 8 december staat dat de 58,5 miljoen euro langs drie lijnen beschikbaar komt:

  • Via een algemene uitkering: in totaal 40 miljoen euro. De lokale besteding van dit geld vindt plaats in overleg met de gemeenteraad.
  • Via het programma Maatschappelijke diensttijd (MDT) is een extra subsidieronde van 15 miljoen euro voor gemeenten opengesteld voor MDT-initiatieven in coronatijd. Deze komt voort uit het Jeugdpakket en is bestemd voor gemeenten in samenwerking met MDT-organisaties. De subsidie kon aangevraagd worden tot 12 maart 2021. 
  • Voor mentale weerbaarheid heeft het ministerie van VWS 3,5 miljoen euro beschikbaar gesteld voor specifieke initiatieven gericht op laagdrempelige (digitale) ondersteuning van jongeren die vanwege corona mentale klachten hebben. Zodra meer bekend is over het aanvragen van deze regeling, vermelden we dat op deze pagina.

Steunpakket 200 miljoen voor sociaal, fysiek en mentaal welzijn in coronatijd

Op 12 februari 2021 stelde het kabinet 200 miljoen euro extra beschikbaar via drie actielijnen voor een steunpakket gericht op sociaal, fysiek en mentaal welzijn in coronatijd. De eerste actielijn van 40 miljoen is gereserveerd voor de jeugd. Een groot deel van het geld zal via gemeenten terechtkomen bij bestaande, lokale initiatieven. Voor de besteding van de 40 miljoen willen de bewindslieden op korte termijn een Jeugdplan opstellen samen met jongeren, gemeenten en experts.

Het Jeugdplan is een aanvulling op het eerder ingestelde Jeugdpakket. Met de andere twee actielijnen wordt er geïnvesteerd in extra ondersteuning voor kwetsbare groepen en leefstijl. Waaronder inzet op leefstijlinterventies door gemeenten, impuls op bewegen. En extra middelen voor JOGG en gezonde school. 

Meer informatie over de inzet van het Jeugdpakket.

Onderwijs

Nationaal Programma Onderwijs

Voor Doel Financiën Verdeling gelden
Voor gemeenten Extra geld om in samenwerking met scholen, samenwerkingsverbanden passend onderwijs, kinderopvang, jeugdgezondheidszorg, bibliotheken en andere partijen aanvullend activiteiten aan te bieden om de vaardigheden van leerlingen op cognitief, sociaal en emotioneel vlakte stimuleren. Gemeenten zorgen voor een lokale, integrale en meerjarige aanpak.
  • 2021: € 80 mln
  • 2022: € 182 mln
  • 2023: € 84 mln
  • Totaal: € 346 mln
Hoe middelen bij gemeenten terechtkomen wordt later duidelijk. Gemeenten met veel leerlingen met een risico op een onderwijsachterstand ontvangen een hogere bijdrage  
Voor scholen Behoeften van individuele leerlingen in kaart te brengen en gepaste maatregelen nemen.
  • ongeveer € 5,8 miljard voor primair en voortgezet onderwijs
  • gemiddeld € 180.000 per basisschool
  • € 1,3 miljoen per middelbare school.
  • € 2,7 miljard voor mbo en hoger onderwijs 
  • € 645 miljoen voor compensatie scholen en instellingen voor grotere instroom van leerlingen en studenten 

Scholen met veel leerlingen die minder kansrijk zijn, krijgen meer geld.

Op 24 maart is er vanuit minister Slob een brief naar alle scholen gestuurd met meer informatie over het proces.

Voor kinderopvangcentra Extra geld in het kader van het aanbod voor peuters met een indicatie voor voorschoolse educatie. Het gaat om inhaal- en ondersteuningsprogramma’s. €10,7 miljoen

Van 1 april 2021 tot 15 mei 2021 kunnen houders van een kindercentra een aanvraag indienen. Meer informatie is beschikbaar via de website van de rijksoverheid

De komende 2,5 jaar investeert het kabinet 8,5 miljard euro in een Nationaal Programma Onderwijs. De maatregelen zijn gericht op herstel én ontwikkeling van het onderwijs. Op het inhalen én compenseren van vertraging. En op het ondersteunen van leerlingen en studenten die het moeilijk hebben.

De Rijksoverheid voert het landelijke programma uit in samenwerking met scholen en gemeenten. Scholen hebben hierbij de regie en leveren maatwerk. Zij krijgen daarbij ondersteuning van gemeenten en het Rijk. Het programma is op hoofdlijnen gepresenteerd. De uitwerking volgt naar verwachting in april.

Aanpak scholen

  • Scholen zetten de extra middelen in voor een keuze uit een aantal bewezen effectieve interventies. De gemaakte keuzes moeten breed gedragen zijn binnen de scholen. De medezeggenschapsraad stemt daarom in met de inzet van de middelen. Zij werken in de uitvoering samen met samenwerkingsverbanden, gemeenten en andere organisaties.
  • Scholen, schoolleiders en onderwijspersoneel krijgen ondersteuning om de vertragingen en de sociaal-emotionele problemen van leerlingen aan te pakken.
  • Eventuele belemmeringen worden zoveel mogelijk weggenomen. Bijvoorbeeld door soepele regelgeving, het aanpassen van normeringen en door stimulerend toezicht. Dit begint zoveel mogelijk vóór de zomer van 2021.

Afstemming en aanvulling

De schoolbesturen ontvangen het overgrote deel van het geld uit het Nationaal Programma Onderwijs. Zij informeren de gemeente over de analyse van de opgelopen vertragingen en de plannen voor hun school. Gemeenten analyseren deze bevindingen en kunnen een rol vervullen in het compleet maken van het stedelijk beeld. Ook kunnen gemeenten patronen signaleren. Op basis daarvan kunnen ze bepalen met welke aanvullende onderwijsprogramma's, begeleiding of kennisdeling zij scholen ondersteunen, met name scholen met extra uitdagingen.

Gemeenten bespreken hun aanpak en hun samenwerking met het onderwijs in hun overleg met scholen en kinderopvang over onder meer het bestrijden van onderwijsachterstanden, bijvoorbeeld via de Lokale Educatieve Agenda, en in het op overeenstemming gericht overleg (OOGO) met samenwerkingsverbanden passend onderwijs over de samenwerking tussen onderwijs en jeugdhulp.

Extra geld continuïteit van onderwijs

Voor Doel Financiën Verdeling gelden
Voor basisscholen, middelbare scholen en mbo-instellingen

Basisscholen, middelbare scholen en mbo-instellingen krijgen extra hulp in coronatijd. Onder meer voor:

  • meer bevoegd personeel en ondersteuners inzetten
  • gastlessen mogelijk maken, bijvoorbeeld op gebied van sport, techniek en cultuur.
€ 210 miljoen De middelen komen per januari 2021 beschikbaar, schoolbesturen worden zo snel mogelijk over de spelregels geïnformeerd. Bekijk meer informatie op Rijksoverheid.nl

Aanpak jeugdwerkloosheid

Het kabinet zet zich met een gerichte aanpak in op het bestrijden van jeugdwerkloosheid. Deze aanpak bestaat uit twee pijlers:

  • Regionale aanpak jeugdwerkloosheid: extra middelen voor de centrumgemeente van elke arbeidsmarktregio voor coördinatie van een eigen aanpak jeugdwerkloosheid. Om jongeren in de regio te begeleiden naar vervolgonderwijs of werk kan gebruik worden gemaakt van verschillende generieke budgetten uit het steun- en herstelpakket. Dit zijn extra middelen voor gemeentelijke dienstverlening, voor aanvullende crisisdienstverlening door regionale mobiliteitsteams en voor bij- en omscholing via praktijkleren in het mbo.
  • Specifieke inzet op kwetsbare schoolverlaters: er is budget vrijgemaakt om deze doelgroep te ondersteunen naar vervolgonderwijs of werk. De Rijksoverheid gaat regio’s ondersteunen bij de verdere vormgeving van hun aanpak en kennisuitwisseling. Gemeenten en scholen vullen samen drie maatregelen in om schoolverlaters te ondersteunen naar vervolgonderwijs of werk:
    • Begeleiding in het laatste schooljaar
    • Ondersteuning naar werk, eventueel in combinatie met bij- of omscholing
    • Nazorg
Voor Doel Financiën Verdeling gelden
Voor gemeenten en scholen

Voorkomen van langdurige werkloosheid bij jongeren. Aanpak richt zich op regionale aanpak jeugdwerkloosheid en specifieke inzet kwetsbare schoolverlaters. 

  • Begeleiding door scholen en gemeenten € 80 miljoen
  • Regionale aanpak € 4 miljoen
Onderdeel van het derde steunpakket. Bekijk voor de verdeling van de aanpak jeugdwerkloosheid het overzicht op Rijksoverheid of het overzicht op Ingrado.

Versterken gemeentelijke aanpak schulden en armoede

Voor Doel Financiën Verdeling gelden
Extra geld gemeentelijke aanpak armoede en schulden Versterken van de aanpak van schulden en armoede
  • Totaal: € 146 miljoen
  • € 105 miljoen naar gemeentelijk schuldenbeleid en de bijzondere bijstand
  • € 30 miljoen voor waarborgfonds om problematisch schulden af te wikkelen
  • € 11 miljoen uitwerking ronde tafelgesprekken
  • € 105 miljoen naar gemeenten en bijzondere bijstand.
  • Voor het waarborgfonds komt € 30 miljoen beschikbaar
  • € 11 miljoen voor uitwerking ronde tafel gesprekken

Het kabinet stelt 146 miljoen euro beschikbaar om de aanpak van schulden en armoede te versterken, omdat naar verwachting meer mensen te maken krijgen met ernstige financiële problemen door de coronacrisis. Het geld is bedoeld mm onder meer de gemeentelijke schuldhulpverlening toe te rusten voor een grotere toestroom van hulpvragen. Ook komt er extra inzet op het signaleren van armoede in gezinnen.

Compensatieregelingen

Voor Doel Financiën Verdeling gelden
Lokale jeugdorganisaties 2.900 lokale vrijwilligersorganisaties voor jeugd te compenseren voor de geleden coronaschade. € 7,3 mln Het bedrag wordt in 2020 toegevoegd aan de algemene uitkering uit het gemeentefonds naar rato van het aantal jongeren in een gemeente. Kijk voor meer informatie op de VNG-website.
Zorgaanbieders Sociaal Domein Compensatie voor de meerkosten die zorgaanbieders maken om de zorg te continueren in de coronacrisis. Het bedrag is afhankelijk van de gemaakte meerkosten door zorgaanbieders Het gaat over de meerkosten in het jaar 2021. Zorgaanbieders declareren de meerkosten als zodanig bij de gemeente. De gemeenten worden in eerste instantie gecompenseerd door ophoging van bestaande uitkeringen.

Overige regelingen jongeren in coronatijd

Naast bovenstaande steunpakketten kunnen gemeenten voor jongerenparticipatie in coronatijd ook gebruikmaken van deze regelingen:

  • Vanaf 25 maart is er een nieuwe ronde voor MDT beschikbaar. Het doel is dat alle jongeren van 14 tot 28 jaar in hun eigen omgeving een MDT kunnen doen die aansluit bij hun interesses, wensen en mogelijkheden. Vanuit programmalijn 1: 'Opschalen, uitbreiden en versterken' kunnen alle (maatschappelijke) organisaties, gemeenten, onderwijsinstellingen met een partnerschap een subsidieaanvraag indienen voor het starten of uitbreiden van een MDT-project. Vanuit programmalijn 2: 'Intensieve variant MDT' kunnen gemeenten met een partnerschap een subsidieaanvraag indienen voor een intensieve variant. Hierbij zetten jongeren zich minimaal 320 uur in maximaal 6 maanden in.
  • Ondersteunen van lokale buurt-, sport- en jongerenwerkorganisaties om in de wijk extra sport- en spelactiviteiten te organiseren. Het gaat hier om 2.000 euro per initiatief. Meer informatie is te vinden op Wintergames2020.nl.
  • De bestaande regeling Combinatiefuncties cultuur en sport. Meer informatie staat op de VNG-website.
  • Subsidies van Erasmus+ Jeugd. Die zijn gericht op gemeenten die structureel aan de slag willen met jongerenparticipatie, het ondersteunen van niet-formele leeractiviteiten voor jongeren of het versterken van het jongerenwerk in hun gemeente. Dit Europese programma biedt naast internationale projecten ook mogelijkheden om lokaal projecten op te zetten en samenwerkingen aan te gaan. Doel is het ondersteunen van jongeren in hun ontwikkeling en het versterken van jeugd- en jongerenwerk.

Wat kunnen jongeren zelf aanvragen?

Jongeren die een goed idee hebben om iets te doen voor hun buurt of een kwetsbare doelgroep kunnen direct zelf aan de slag. Gemeenten kunnen hen verwijzen naar onderstaande jongerenprogramma's. Bij beide programma's krijgen jongeren naast budget ook coaching en zijn ze zelf in de lead:

  • Solidariteitsprojecten
    Jongeren van 18 tot en met 30 jaar kunnen een aanvraag doen voor activiteiten en projecten met een duur van twee maanden tot een jaar. 
  • Ik Ben Geweldig
    Dit programma is bestemd voor jongeren tot en met 24 jaar en is voor activiteiten met een maximumbudget van 1.000 euro. 

Jouw reactie

Heb je vragen of opmerkingen over de informatie over omgaan met de gevolgen van het coronavirus op onze website? Dan kun je reageren via coronavirus@nji.nl. Hiermee kunnen we de informatie op onze website actualiseren.

NJi gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies. Sluit mededeling over cookies