• WERKEN AAN DE KWALITEIT
  • VAN DE JEUGDSECTOR
Over het Nederlands Jeugdinstituut

Zweden: een diep geloof in preventie en kennis

Blog van: Caroline Vink -

De Zweedse gemeente Botkyrka stelt preventie centraal in haar jeugdbeleid. Dat begint op de voorschool, waar ouders bij leidsters terecht kunnen met vragen over opvoeding. De gemeente zet ook getrainde vrijwilligers in en ontwikkelde zelfs samen met een universiteit een opvoedondersteuningsprogramma tegen huiselijk geweld. Een werkbezoek maakte goed zichtbaar hoe de gemeente samenhang schept in haar preventieve aanbod.

De flyer in het informatierek op de wc in de voorschool in Botkyrka spreekt me direct aan. 'Zit je er helemaal doorheen?' 'Ben je slachtoffer van geweld?' 'Wij zijn hier aanwezig, spreek ons aan of bel dit nummer.' 'Wij' zijn twee hoogopgeleide leidsters die iedere ochtend aanwezig zijn. De voorschool lijkt nog het meest op onze peuterspeelzaal. Het is een open inloop voor moeders en vaders met hun jonge kind. Naast een speelzaal is er ook een keuken en een ruimte voor gezamenlijke activiteiten, zoals zingen met de baby's.

De voorschool is laagdrempelig, maar tegelijkertijd is er veel ruimte voor extra ondersteuning en het versterken van opvoeden. Op de ochtend van het werkbezoek is het redelijk druk. Een van de ouders - een Chinese vrouw die getrouwd is met een Zweed - vertelt me hoe de voorschool haar heeft geholpen om te leren hoe Zweden werkt en wat er verwacht wordt van ouders. Bovendien heeft de voorschool haar uit haar isolement gehaald.

Tijdig ingrijpen

We zijn op werkbezoek in Zweden om meer te leren over de verbinding van jeugdhulp en onderwijs en de rol van preventie in het lokale jeugdbeleid[streamer]. Een Nederlandse delegatie van wethouders, beleidsmakers uit gemeenten en vertegenwoordigers van zorgaanbieders en kennisinstituten. Het wordt duidelijk hoe diep geworteld het geloof in preventie van de Zweden is. Zo krijgen pleegkinderen in veel gemeenten extra begeleiding en ondersteuning in het onderwijs - niet omdat ze al problemen hebben, maar omdat de Zweden uit onderzoek weten dat ze een grotere kans hebben om problemen te ontwikkelen. Tijdig ingrijpen kan dat voorkomen.

Sociaalecologisch model

Botkyrka, een voorstad van Stockholm, is een multiculturele gemeente met veel armoede, eenoudergezinnen en een groot aantal vluchtelingen. De directeur van de gemeentelijke dienst voor sociale ondersteuning schetst het jeugdbeleid van Botkyrka aan de hand van het sociaalecologisch model van ontwikkelingspsycholoog Bronfenbrenner. In een cirkel van kind, familie, leeftijdgenoten, school en samenleving staan alle voorzieningen en interventies genoemd die de gemeente kan aanbieden.

Er is een algemeen preventief aanbod, bijvoorbeeld de voorschool, maar ook ondersteuning door getrainde vrijwilligers, ondersteuningsprogramma's voor zwaardere problematiek, 'peersupport' en ondersteuning op school. Het hele aanbod is onderbouwd met kennis over wat werkt. De gemeentelijke afdeling verantwoordelijk voor het ondersteunen van jeugd en gezin overlegt elke maand met alle crèches en scholen over wat er speelt, nieuwe trends en ontwikkelingen waarop moet worden gereageerd.

Huiselijk geweld

Het preventieve aanbod is niet bij alle problemen toereikend. Zo is er in Botkyrka veel huiselijk geweld. Omdat bestaande opvoedprogramma's niet voldoende waren voor deze problematiek heeft Botkyrka samen met een universiteit een eigen programma ontwikkeld met intensieve begeleiding van kind en gezin. Ouders worden bereikt via de voorschool, de kinderopvang of de school.

NJi gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies. Sluit mededeling over cookies