• WERKEN AAN DE KWALITEIT
  • VAN DE JEUGDSECTOR
Over het Nederlands Jeugdinstituut

Niet elke verandering is goed

Blog van: Rutger Hageraats -

Veranderen is niet altijd zaligmakend en zeker geen doel op zich. In de roes van de transformatie-agenda vergeten we weleens dat we veel goeds hebben waarvan we te weinig gebruik maken. En neigen onze opvattingen over hoe de jeugdhulp moet werken dogmatisch te worden, wat een ruimer blikveld belemmert. Een voorbeeld over autisme en de jeugdgezondheidszorg.

Afgelopen december las ik in De Volkskrant een mooi artikel over de ondersteuning van een gezin met een jong autistisch kind. Het gezin volgde de behandelmethode PRT, die het kind op een zo natuurlijk mogelijk manier en in het dagelijks leven stimuleert om initiatief te nemen en contact te maken. Ouders worden daarin intensief begeleid. Het is een specialistische behandeling en heeft zijn waarde bewezen, zo heb ik mij laten vertellen. Dit is behandelen, normaliseren en voorkomen in een. 

Dominante veranderideologie

Waarom hebben we het nooit over dit soort voorbeelden in de polemiek over passende zorg en normaliseren? Ook dit is versterking van de eigen kracht, maar dan met een andere invulling dan die van de pedagogische civil society en het generalistisch werken. Taal en de bijbehorende veranderideologie kunnen soms erg dominant zijn. Misschien helpen dit soort voorbeelden, en een wat ruimere blikveld, bij het overbruggen van de nog steeds zichtbare tegenstellingen tussen gemeenten en de jeugd-ggz.

Past dit in de transformatie?

In dezelfde krant las ik dat de consultatiebureaus vaker jonge kinderen gaan screenen op autisme. Ik betrapte mezelf op een primaire reactie: screenen, consultatiebureaus… dreigt hier een nieuwe medicaliseringstrend? Past dit wel in de transformatie? Maar ik legde deze reactie opzij. Het kind in het eerste artikel was verwezen door het consultatiebureau, waar eerder de huisarts en kinderarts de ouders hadden geadviseerd om nog even af te wachten.

Waarde van de jeugdgezondheidszorg

De traditionele medische verwijzers, die door de tegenstanders van de transitie zo nadrukkelijk in stelling zijn gebracht tégen de wijkteams, hadden hier duidelijk iets gemist. Maar de wijkteams komen in het hele verhaal niet voor. En ik vermoed dat een gemiddeld wijkteam, zoals we dat nu zien, de ouders ook niet goed geadviseerd zou hebben. Dat is ook niet nodig, want we hebben de jeugdgezondheidszorg die al iets heel goeds blijkt te kunnen en effectief gebruik maakt van zijn grote bereik, met een goed aanbod daarachter. Goede zorg die je geen gezin wil onthouden.

Onze visie op goede jeugdhulp

Hoe komt het dan toch dat de jeugdgezondheidszorg zo weinig onderdeel is gemaakt van de transitie? Waarom leggen zo weinig gemeenten de verbinding tussen wijk- of jeugdteams en de jeugdgezondheidszorg? Het is bijna een retorische vraag. Dit is een gemiste kans in de totstandkoming van de Jeugdwet. Maar wel eentje die we in de transformatie kunnen rechtzetten. Als we bereid zijn de ogen te openen, de valkuil van de dominante transformatie-ideologie te onderkennen, en de jeugdgezondheidszorg én goede specialistische zorg op een positieve manier een plek te geven in onze visie op goede jeugdhulp.

NJi gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies. Sluit mededeling over cookies