Over het Nederlands Jeugdinstituut

Beslissen in dialoog: een kwestie van balanceren

Blog van: Klaas Kooijman -

De nieuwe Jeugdwet gaat ervan uit dat ouders de regie hebben en houden over de opvoeding, tenzij dat een onverantwoord risico oplevert voor hun kind. De dialoog met ouders is dus belangrijk. Uiteindelijk moeten ouders en hulpverleners samen beslissen over de gewenste aanpak van problemen.

In de Memorie van Toelichting op de nieuwe Jeugdwet staat dat ouders vanzelfsprekend zelf de regie nemen en houden over de opvoeding van hun kinderen. Tenzij dit een onverantwoord risico voor het kind oplevert. 'Dat vraagt een vraaggerichte houding van professionals, [...] praten met ouders en jeugdigen in plaats van over hen en de hulpverlening laten aansluiten op wat mensen en hun sociale netwerk zelf kunnen' (pagina 16).

De dialoog aangaan met ouders is dus belangrijk. Maar dit vraagt ook om balanceren: dialoog voeren, maar ook beoordelen en afwegen – bijvoorbeeld wanneer de veiligheid in het geding is – en op het juiste moment de juiste deskundigheid inbrengen. In de kenniskring ‘Beslissen over hulp in dialoog’ hebben we daarom met jeugdprofessionals gekeken naar de vraag welke vormen van dialoog er kunnen zijn en welke de voorkeur verdienen.

Samen beslissen

De deelnemers aan de kenniskring waren het er snel over eens dat het onwenselijk is als de hulpverlener alleen informeert, adviseert en raadpleegt, maar de beslissing uiteindelijk zelf neemt. De voorkeur ging uit naar vormen van ‘samen beslissen’. Discussie was er over de vraag of de beslissing over hulp niet volledig bij ouders en jeugdige zou moeten liggen. Of zou dit betekenen dat de professional te veel belandt in de rol van ‘u vraagt en wij draaien’?

Conclusie van de deelnemers: een goede professional kan actief begeleiden, kennis verschaffen, nagaan welke oplossingen voor het gezin eerder wel of niet gewerkt hebben en nieuwe oplossingen aanreiken. En bij mogelijk ‘riskante keuzes’ hierover het gesprek aangaan. Kortom: eerst onderzoeken en pas daarna een passend aanbod zoeken.

Deskundige inbreng

Daarbij heeft de professional een deskundige inbreng over ‘wat werkt’ en kennis van beschikbaar hulpaanbod. Op dat vlak kan hij dus meer dan een betrokken familielid, vriend of buurvrouw die vanuit eigen ervaring adviseert.

Ook na deze kenniskring blijven er vragen over. Om er twee te noemen:

  • Hoe te handelen als ouders, jeugdigen en professional het niet met elkaar eens kunnen worden? Wie neemt dan de eindbeslissing en wat is dan een passend hulpaanbod?
  • Is werken in dialoog voor álle ouders en jeugdigen toepasbaar? Of vergt dit toch dat zij hierin kunnen meedenken en hiervoor openstaan? En wat doen we met ouders en jeugdigen die dat niet vanzelfsprekend doen? Bijvoorbeeld omdat het denkvermogen ontbreekt, of omdat zij vanuit eerdere negatieve ervaringen erg kritisch zijn over nieuw aangeboden hulp?

Wij zijn heel benieuwd of anderen de hier beschreven discussies en vragen herkennen, en welke antwoorden zij mogelijk zien.

NJi gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies. Sluit mededeling over cookies