• WERKEN AAN DE KWALITEIT
  • VAN DE JEUGDSECTOR
Onderwijs-zorgarrangementen

Functies van onderwijs-zorgarrangementen

Elk onderwijs-zorgarrangement is gericht op optimale ontwikkeling van de leerlingen. De mate van onderwijs en ondersteuning verschilt per leerling of zelfs gedurende een traject. Zo kan een leerling in eerste instantie vooral jeugdhulp krijgen en een deel onderwijs, waarna dit verschuift naar voornamelijk onderwijs aangevuld met jeugdhulp.

Een onderwijs-zorgarrangement kan vijf functies hebben: terugleiden, opbouwen, versterken, aanpassen en doorleiden. Denk aan een uitgevallen leerling die moet worden teruggeleid naar het onderwijs, of een leerling met concentratieproblemen die een andere dagstructuur nodig heeft. Hieronder belichten we elk van de vijf functies nader.

Terugleiden

Deze arrangementen zijn bedoeld om uitgevallen kinderen en jongeren weer terug in het onderwijs te krijgen. In of buiten de onderwijssetting wordt een tijdelijke voorziening (het onderwijs-zorgarrangement) geboden, met het doel de leerlingen klaar te maken voor een onderwijsleersituatie of leerwerktraject. Onder andere trainingsgroepen en bovenschoolse voorzieningen zijn voorbeelden van onderwijs-zorgarrangementen gericht op terugleiden.

Opbouwen

Deze arrangementen zijn voor kinderen en jongeren die nog nooit of niet langdurig hebben deelgenomen aan onderwijs. De onderwijsdeelname moet zorgvuldig worden opgebouwd; de leerlingen kunnen niet direct volledig instromen. Denk bijvoorbeeld aan:

  • Opbouwen van het aantal onderwijsuren voor een kind dat nog nooit of niet langdurig naar school is geweest, of een schoolfobie ontwikkeld heeft.
  • Overgang en nazorg vanuit bijvoorbeeld dagbehandeling, langdurige ziekenhuisopname of een kinderdagcentrum.

Bij het terugleiden of opbouwen krijgen kinderen tijdelijk en/of gedeeltelijk onderwijs op een andere locatie. Het ministerie van OCW schreef twee brochures die de maatwerkmogelijkheden in het onderwijs uiteenzetten.

Versterken

Deze arrangementen zijn erop gericht om kinderen en jongeren binnen het onderwijs goed te laten functioneren. De ondersteuning wordt geboden in de klas, maar kan ook vorm krijgen door de schoolse situatie af te wisselen met activiteiten buiten de klas. Denk bijvoorbeeld aan:

  • Jeugdhulp of zorg in de klas (jeugdhulp- of zorgmedewerkers draaien mee in de reguliere klas en ondersteunen een of meerdere leerlingen).
  • Arrangementen die onderwijs afwisselen met activiteiten begeleidt door een jeugdhulpmedewerker.
  • Achtervang in de school door een jeugdhulpmedewerker.

Aanpassen

Deze arrangementen focussen zich op leerlingen die een aangepaste onderwijsleersituatie nodig hebben. Denk aan het pedagogisch-didactisch klimaat, de groepsgrootte of een minimaal aantal uren onderwijs. Jeugdhulp en onderwijs zijn meestal samen verantwoordelijk voor het begeleiden van deze groep. Bij ernstige, chronische problematiek is een structurele aanpassing van de onderwijssituatie vereist. Denk bijvoorbeeld aan:

  • Auti-klas (klas voor kinderen met autisme).
  • Structuur- en veiligheidsgroep.

Doorleiden

Deze arrangementen ondersteunen breukvlakken in de schoolloopbaan en de overgang naar arbeid of dagbesteding. Ze zijn relevant voor kinderen en jongeren die dit soort overgangen niet zonder begeleiding aankunnen. De benodigde zorginzet varieert per kind. Denk bijvoorbeeld aan:

  • Arrangementen waarbij leerlingen onder begeleiding van jeugdhulp meedraaien in bijvoorbeeld de dagbesteding.
  • Jobcoaches/stagebegeleiders met een gespecialiseerde pedagogische achtergrond.
  • Doorleiden naar arbeid met inzet van jeugdhulp. Lees hier meer over in het dossier Arbeidstoeleiding.
Vragen?

Joanne van den Eijnden is contactpersoon.

Foto Joanne van den Eijnden

NJi gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies.