• WERKEN AAN DE KWALITEIT
  • VAN DE JEUGDSECTOR
Kindermishandeling

Ken de risicofactoren voor kindermishandeling

De aanwezigheid van risicofactoren hoeft niet te betekenen dat er daadwerkelijk kindermishandeling zal optreden. Het ontstaan van kindermishandeling heeft vaak te maken met een opeenstapeling van risicofactoren en stressoren. Het risico op kindermishandeling neemt toe naarmate er sprake is van meer risicofactoren.

Een bepaalde volgorde of weging in de risicofactoren is moeilijk vast te stellen. Belangrijke voorspellers kunnen verschillen per type kindermishandeling.

Voor fysieke en emotionele kindermishandeling en verwaarlozing zijn de belangrijkste risicofactoren te vinden op het niveau van de ouder, zoals psychiatrische en verslavingsproblematiek, licht verstandelijke beperking, met daarnaast als belangrijkste gezinsfactor: partnergeweld tussen de ouders/verzorgers.

Voor seksueel misbruik kunnen zowel factoren in de omgeving (onder andere veel gebruik van geweld) als bij het kind (onder andere chronische ziekte/beperkingen ontwikkelingsachterstand) belangrijke voorspellers zijn.

Veelgenoemde risicofactoren

Ouder

Functioneren als opvoeder:

  • Ontoereikende pedagogische kennis en/of vaardigheden
  • Problemen in de ouder-kind interactie
  • Negatieve houding t.a.v. kind
  • Eerder een kind mishandeld, verwaarloosd of misbruikt
  • Minimaliseren/ ontkennen aangetoonde kindermishandeling

Persoonlijk functioneren:

  • Psychiatrische problematiek
  • Verslavingsproblematiek
  • Verstandelijke beperking
  • Fysieke en emotionele beschikbaarheid voor het kind

Voorgeschiedenis:

  • Op jonge leeftijd (<18 jaar) ouder geworden
  • Zelf slachtoffer van kindermishandeling
  • Eerder geweld gebruikt tegen personen

Kind

  • Jong kind (<5 jaar)
  • Belaste voorgeschiedenis (bijv. prematuur en/of laag geboortegewicht)
  • (Ernstige) ziekte of handicap
  • Gedrags- en/of ontwikkelingsproblemen
  • Moeilijk temperament
  • Ongewenst

Gezin

  • Eenoudergezin, stiefgezin, groot gezin
  • Veel conflicten
  • Problematische partnerrelatie, huiselijk geweld
  • Instabiel, ongeregeld leven
  • Materiële/ financiële problemen (werkloosheid, slechte huisvesting)
  • Ingrijpende levensgebeurtenissen
  • Sociaal isolement/ sociaal conflict

Omgeving

  • Problematische woonomgeving (bijvoorbeeld criminaliteit, armoede, achterstand)
  • Sociaal-culturele context (bijvoorbeeld acceptatie van geweld)

Bronnen

  • Berge, I. ten en Eijgenraam, E. (2009). Licht Instrument Risicotaxatie Kindveiligheid – Jeugdzorg (LIRIK-JZ). Utrecht, Nederlands Jeugdinstituut.
  • Berge, I. ten (2012). Stoppen en helpen. Een adequaat antwoord op kindermishandeling. Utrecht, Nederlands Jeugdinstituut.
  • Brown, J., Cohen, P., Johnson, J & Salzinger, S. (1998). A longitudinal analysis of risk factors for child maltreatment: Findings of a 17-year prospective study of officially recorded and self-reported child abuse and neglect. Child Abuse & Neglect, 22(11), 1065-1078.
  • Cobussen, M., Hammink, A., Graaf de, I., Wits, E. & Mheen van de, D. (2014). Toeleiding naar zorg bij kindermishandeling. Inzicht in de toeleiding naar hulpverlening vanuit Bureaus Jeugdzorg. Rotterdam: IVO Instituut voor onderzoek naar leefwijzen en verslaving.
  • Hermanns, J. (2008). Het bestrijden van kindermishandeling. Een aanpak die werkt. Utrecht, Nederlands Jeugdinstituut.
Vragen?

Josine Holdorp is contactpersoon.

Foto Josine  Holdorp

Hebt u een vermoeden van kindermishandeling of huiselijk geweld?
Bel voor advies over of het melden van vermoedens:
Veilig Thuis: 0800 - 2000 (gratis) - www.vooreenveiligthuis.nl

NJi gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies. Sluit mededeling over cookies