• WERKEN AAN DE KWALITEIT
  • VAN DE JEUGDSECTOR
Databank Effectieve Jeugdinterventies

Forensische Ambulante Systeem Therapie (FAST)

Forensische Ambulante Systeem Therapie (FAST) is bedoeld voor jongeren van 12 tot 18 jaar met (ernstig) antisociaal en/of grensoverschrijdend gedrag, en een matig of hoog recidiverisico. Het primaire doel van FAST is tweeledig. Enerzijds het verminderen of stoppen van de ernstige gedragsproblemen om zo uithuisplaatsing te voorkomen. Dit door zowel aan de individuele risicofactoren als de gezinsfactoren te werken. Anderzijds het verminderen van de (kans) op recidive van probleem- en delictgedrag. FAST is een outreachende behandeling die gebruik maakt van een systeemgerichte en cognitieve gedragsmatige aanpak en de methode geweldloos verzet.

Doelgroep 

FAST is bedoeld voor jongeren van 12 tot en met 18 jaar die (ernstig) antisociaal en/of grensoverschrijdend gedrag vertonen met een matig of hoog recidiverisico. Er is sprake van verstoorde gezinsrelaties, (sterke trekken van) ODD of CD al dan niet gecombineerd met een tekort aan executieve functies (waaronder een beperkte impulscontrole en emotieregulatie). De jongeren zijn vanwege hun delict- en/of probleemgedrag in aanraking gekomen met politie, de Raad voor Kinderbescherming of CJG / Jeugdzorg. Vaak is er sprake van dreigende uithuisplaatsing of (dreigende) uitval op school. FAST kan echter ook ingezet worden bij jongeren die al uit huis zijn geplaatst en binnen twee maanden terugkeren naar huis.

Doel

Het primaire doel van FAST is tweeledig. Enerzijds gaat het om het minderen of stoppen van antisociaal/delinquent gedrag in het heden, waardoor de jongere (opnieuw) thuis kan blijven wonen. Anderzijds gaat het om het verminderen van de (kans op) recidive van antisociaal gedrag (waaronder delictgedrag) in de toekomst.

Aanpak

FAST is een op maat gesneden behandeling die in gaat op de gezins- en kindfactoren die het probleemgedrag in stand houden. Met het gezin wordt elke twee weken besproken welke algemene en optionele FAST-subdoelen de meeste prioriteit hebben. De ingezette interventies voor het behalen van deze subdoelen worden bepaald door het toepassen van de analysecirkel. Als de geprioriteerde subdoelen behaald zijn, worden er nieuwe doelen geprioriteerd. Interventies die worden ingezet komen uit de gezinsmodule die gebaseerd is op elementen uit de systeemtherapie, de methode Nieuwe Autoriteit (Geweldloos Verzet) en de cognitieve gedragstherapie. Indien van toepassing wordt er ook met enkele modules gewerkt uit de erkende gedragsinterventie ARopMaat. In de laatste fase van de behandeling wordt een toekomstplan ontwikkeld gericht op het voorkomen van terugval.

Materiaal

Het materiaal van de interventie bestaat uit diverse handleidingen, zoals een theoretische handleiding, een programma- en managementhandleiding voor de behandelaar en managers van een instelling. Verder is de inhoud van het programma voor het gezin en de behandelaar nauwkeurig beschreven in de gezinsmodule en een vijftal optionele modules voor de jongere en een tweetal modules voor de opvoeder(s). Er bestaan ook videofragmenten die ter ondersteuning van de behandeling gebruikt kunnen worden. Daarnaast is er een beknopte opleidingshandleiding. Voor de werving kan er gebruik gemaakt worden van een folder en een PowerPointpresentatie.

Onderbouwing

De criminogene risicofactoren die kunnen leiden tot het ontwikkelen van antisociaal gedrag worden verklaard vanuit het sociaalecologisch ontwikkelingsmodel voor probleemgedrag (Van der Ploeg, Scholte & Nijkerk, 1990). Volgens dit model spelen zowel individuele risicofactoren (biologisch en psychisch) als omgevingsgebonden risicofactoren (gezin en sociale omstandigheden) een rol bij de ontwikkeling van probleemgedrag (zoals antisociaal gedrag c.q. delictgedrag). Het sociaalecologisch model is transactioneel van aard: het model houdt rekening met veranderingen in het kind en jongere en in zijn omgeving, en de wisselwerkingen hiertussen die gedurende de ontwikkeling plaatsvinden. Deze wederzijdse beïnvloeding vindt plaats binnen verschillende socialisatiekaders (sociaalecologische ringen).
Binnen FAST wordt het wederkerig proces tussen de intrapsychische factoren van de jongere en de verschillende socialisatiekaders verder uitgewerkt aan de hand van de systeemtheorie en het cognitief gedragstherapeutische model met aandacht voor de theorie over de sociale informatieverwerkingsproces, welke onder andere verstoord wordt door een tekort aan executieve functies.

Onderzoek

Er heeft een procesevaluatie plaatsgevonden naar de uitvoering van FAST bij de Waag (forensische ambulante zorginstelling; Hoogsteder, 2016). Bij het onderzoek waren 33 gezinnen en 7 behandelaren betrokken. De resultaten toonden aan dat de beoogde doelgroep grotendeels is bereikt en dat de programma-integriteit redelijk in orde was. De behandelaren voldeden aan de basisvoorwaarden qua opleiding, het volgen van intervisie, de eisen omtrent de caseload en de opgedane ervaring in het werken met de doelgroep. De score van de evaluatieformulieren die gebruikt werden om de programma-integriteit te toetsen was voldoende: op het formulier dat elke maand werd ingevuld, is een score van 74,5% gehaald (moest minimaal 70% zijn) en op het formulier dat aan het einde van de procesevaluatie werd ingevuld, is een score van 77,7% gehaald (moest wederom minimaal 70% zijn). Behandelaren zijn overwegend positief over de interventie. Jongeren beoordelen de interventie tijdens dit onderzoek met een 7.8 en opvoeders met een 7.6. 


Onderwerp:

Delinquentie

Doel:

Voorkomen van recidive

Leeftijd:
12 - 18 jaar

Uitgebreide beschrijving

Oordeel Erkenningscommissie

Erkenningsdatum:
2 december 2016
Beoordeeld door:
Erkenningscommissie Interventies:
Deelcommissie Justitiële interventies
Oordeel:
Goed onderbouwd
Toelichting:

FAST is goed uitgewerkt en helder beschreven. De commissie is enthousiast over de maatwerktraining en de effecten die deze kan hebben op de doelgroep. FAST biedt mogelijkheden voor stepped care werken en heeft een prebehandeling waarin het commitment van de cliënt én de ouders wordt gezocht. Positief is ook de extra aandacht voor de bi-culturele doelgroep, juist omdat deze vaak uitvalt. Vernieuwend is dat er wordt gewerkt met social media, blended learning en iPads.

Meer weten?

Heeft u vragen over deze interventie? Neem dan contact op met de ontwikkelaar of contactpersoon.

Ontwikkeld door:

De Waag
Dr. Larissa Hoogsteder
lhoogsteder@dewaagnederland.nl
Telefoon
: 06-29082293

NJi gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies. Sluit mededeling over cookies