• WERKEN AAN DE KWALITEIT
  • VAN DE JEUGDSECTOR
Databank Effectieve Jeugdinterventies

Opstap

Opstap richt zich op 4- tot 6-jarige kinderen en hun laag opgeleide ouders. Doel is om de onderwijskansen van deze kinderen te vergroten door de ouders twee jaar lang vijf keer per week activiteiten met de kinderen uit te laten voeren die de ontwikkeling stimuleren. Voor deze activiteiten zijn diverse materialen beschikbaar voor de ouders zoals voorleesboeken en spelletjes. Ouders krijgen eens per twee weken instructie tijdens een huisbezoek en nemen tevens deel aan groepsbijeenkomsten.

Doel

Opstap beoogt de onderwijskansen van 4- tot 6-jarige kinderen van laag opgeleide ouders te vergroten door:
. de cognitieve ontwikkeling en de taalontwikkeling van de betrokken kinderen te stimuleren;
. bij het kind een actieve leerhouding te bevorderen;
. de interactie tussen ouder en kind te bevorderen.

Doelgroep

Opstap richt zich op kinderen van 4 tot 6 jaar en hun laagopgeleide ouders.

Aanpak

Opstap bereikt kinderen middels de ouders. Twee jaar lang voeren ouders vijf dagen per week activiteiten uit met hun kind; per keer twee activiteiten. Dit gebeurt aan de hand van speciaal ontwikkelde materialen. Eens per twee weken krijgen de ouders instructie over de uit te voeren activiteiten door een speciaal getrainde begeleidster (contactmedewerkster) die zo mogelijk de taal van de doelgroep spreekt. Tijdens een huisbezoek of (groepsgewijze)kringbezoek draagt zij de activiteiten aan de ouder over en geeft informatie over ontwikkeling en opvoeding van kinderen. Ze besteedt, aan de hand van vuistregels voor de ouder-kindinteractie, veel aandacht aan het opbouwen van de vaardigheden van de ouder om het kind te ondersteunen en stimuleren. Ook eens per twee weken nemen de ouders deel aan een groepsbijeenkomst op een centrale locatie in de buurt. Naast het overdragen van de activiteiten van Opstap worden inhoudelijke thema's behandeld over de ontwikkeling en opvoeding van kinderen en de ouder-kindinteractie en wisselen de ouders ervaringen met elkaar uit. Verder zijn er enkele workshops waarbij ouders en kinderen samen spelen en waarna ouders feedback krijgen over de omgang met hun kind.

Toepassingsgebied

Voor- en vroegschoolse educatie (VVE)

Materiaal

Voor de ouders en kinderen zijn er weekboeken met activiteiten, voorleesboeken in diverse talen, een spelbord, spel- en knutselmaterialen en een A4 met vuistregels beschikbaar.
Daarnaast zijn er handleidingen en folders voor de begeleidsters en de coördinator.

Onderzoek

Een (quasi-) experimenteel onderzoek in de praktijk met een serie follow-ups door de Universiteit Utrecht (Van Tuijl 2001, 2002, 2004; Van Tuijl & Siebes, 2006) laat vooral positieve effecten zien op de doorstroming van de kinderen in het basisonderwijs (minder doublures). Ook een (quasi-) experimenteel onderzoek in Amsterdam (Van der Veen, Veen & Koopman, 2004) laat positieve effecten zien. Het onderzoek toont aan dat kinderen die aan Opstap hebben deelgenomen, gemiddeld hogere rekenscores hebben dan een vergelijkbare groep kinderen zonder Opstap.


Onderwerp:

Onderwijsachterstanden

Doel:

Preventie, Bevorderen positieve ontwikkeling

Leeftijd:
4 - 6 jaar

Uitgebreide beschrijving Bijlage

Oordeel Erkenningscommissie

Erkenningsdatum:
5 maart 2015
Beoordeeld door:
Erkenningscommissie Interventies:
Deelcommissie Ontwikkelingsstimulering, onderwijsgerelateerd en jeugdwelzijn
Oordeel:
Goed onderbouwd
Toelichting:

Doelen, doelgroep en onderbouwing van Opstap zijn helder. De verantwoording van de aanpak is uitgewerkt met recente literatuur. Sterke punten zijn dat het onderwijsondersteunend gedrag van ouders in een vroeg stadium gestimuleerd wordt en dat de contactmedewerker het gezin frequent in eigen taal ondersteunt.

Contactgegevens

Ontwikkeld door:

Nederlands Jeugdinstituut
Postbus 19221
3501 DE Utrecht
(030) 230 63 44

NJi gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies.