• WERKEN AAN DE KWALITEIT
  • VAN DE JEUGDSECTOR
Databank Effectieve Jeugdinterventies

Instapje

Instapje is een gezinsgericht stimuleringsprogramma gericht op het vergroten van de onderwijskansen van kinderen van 1-2 jaar uit achterstandssituaties. Ouders worden gedurende 26 weken thuis bezocht door een Instapje-medewerkster. Tijdens deze huisbezoeken leren de ouders aan de hand van concrete vuistregels voor interactie en spelactiviteiten de ontwikkeling van hun kind te stimuleren.

Doelgroep

De doelgroep bestaat uit kinderen van 1 tot 2 jaar met laagopgeleide ouders. Deze ouders zijn de intermediaire doelgroep.

Doel

Instapje beoogt de onderwijskansen van kinderen uit achterstandssituaties te vergroten door de kwaliteit van interactie tussen ouder en kind te verbeteren.

Aanpak

Instapje is een gezinsgericht stimuleringsprogramma waarbij ouders gedurende 26 weken wekelijks een huisbezoek van ongeveer een uur krijgen van een Instapje-medewerkster die - bij voorkeur - afkomstig is uit dezelfde etnische groep en dezelfde taal spreekt als de ouders. Tijdens deze bezoeken leren de ouders aan de hand van vuistregels voor interactie en concrete spelactiviteiten hoe ze de ontwikkeling van hun kind kunnen stimuleren. De ouders leren de vuistregels voor interactie toepassen door informatie van de Instapje-medewerkster, door het voorbeeldgedrag van de medewerkster tijdens het gezamenlijk uitvoeren van de spelactiviteiten en door participerend leren.

Materiaal

Er zijn handleidingen voor de coördinator en Instapje-medewerkster, een programmaboek voor ouders en spelmateriaal en boekjes voor de kinderen. Het programmaboek voor ouders is beschikbaar in het Nederlands en Turks. Daarnaast is er een boekje met liedjes en versjes. Er is hiervan een versie in het Nederlands, Turks, Surinaams en Antilliaans.

Onderbouwing

Instapje is gebaseerd op inzichten over de relatie tussen de kwaliteit en de inhoud van de ouder-kindinteractie en schoolsucces van kinderen. Ouders doen met hun kind activiteiten die de ontwikkeling van het kind stimuleren en ouders leren hoe ze dagelijkse situaties kunnen benutten om hun kind te stimuleren. Er ontstaat een stimulerend gezinsklimaat. In huisbezoeken leren de ouders aan de hand van vuistregels voor interactie hoe ze de activiteiten op een sensitieve-responsieve manier kunnen doen met hun kind om een (meer) optimale ontwikkeling mogelijk te maken: de interactie met hun kind wordt bevorderd.

Onderzoek

In Nederland heeft één effectstudie plaatsgevonden (Riksen-Walraven, Meij, Hubbard & Zevalkink, 1996). Het betreft een posttest-only design met controle groep onder Surinaamse moeders. De Instapje-kinderen scoorden hoger op de Bayley-ontwikkelingsschalen dan de controlegroep. De moeders boden het kind betere ondersteuning, gaven meer ruimte aan autonomie, gaven beter structuur en emotionele ondersteuning. Er was geen effect op de kwaliteit van de ouder-kindrelatie en de ervaren opvoedercompetentie. Naar aanleiding van deze resultaten is de duur van Instapje verlengd.
In België heeft daarnaast effectonderzoek plaatsgevonden naar Instapje gecombineerd met het eerste deel van Opstapje. Vergeleken met de controle groep scoorden Instapje moeders significant beter op onder meer het gebied van emotionele en verbale responsiviteit. Wat betreft de cognitieve ontwikkeling van de kinderen is een klein effect van Instapje gevonden (De Haene & Colpin, 2010). 

 


Onderwerp:

Onderwijsachterstanden

Doel:

Preventie, Bevorderen positieve ontwikkeling

Leeftijd:
1 - 2 jaar

Uitgebreide beschrijving

Oordeel Erkenningscommissie

Erkenningsdatum:
9 maart 2017
Beoordeeld door:
Erkenningscommissie Interventies:
Deelcommissie Ontwikkelingsstimulering, onderwijsgerelateerd en jeugdwelzijn
Oordeel:
Goed onderbouwd

Meer weten?

Heeft u vragen over deze interventie? Neem dan contact op met de ontwikkelaar of contactpersoon.

Ontwikkeld door:

Nederlands Jeugdinstituut
Postbus 19221
3501 DE Utrecht
www.stapprogramma.nl

Contactpersoon:

Hilde Kalthoff
E-mail : h.kalthoff@nji.nl
Telefoon : 030-2306382

NJi gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies. Sluit mededeling over cookies