• WERKEN AAN DE KWALITEIT
  • VAN DE JEUGDSECTOR
Nieuws van het NJi

'Meerderjarig is nog niet volwassen'

Jongeren moeten tot hun 21e jeugdhulp kunnen krijgen en soms zelfs tot 23 jaar. Dat staat in het advies 'Leeftijdsgrenzen. Betere kansen voor kwetsbare jongeren' van de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving (RVS). Bas Wijnen, NJi-projectleider op het thema kwetsbare jongvolwassenen: 'Daar kan ik me goed in vinden. Op je 18e ben je meerderjarig, maar dat is niet hetzelfde als volwassen zijn en in staat zijn om alle consequenties van je eigen keuzes te overzien.'

Volgens Wijnen geldt dat zeker voor jongeren die de pech hebben dat ze niet kunnen terugvallen op ouders of vrienden die het goede voorbeeld geven. 'De gemiddelde leeftijd waarop jongeren in Nederland zelfstandig gaan wonen, is ruim 24 jaar. Van jongeren uit de jeugdhulp verwachten we dat ze op hun 18e op eigen benen kunnen staan. Dat is een illusie.'

Allerlei risico's

Circa 15 procent van de jongeren is in meer of mindere mate kwetsbaar. Bij hen verloopt de weg naar volwassenheid minder soepel door allerlei risico's die zij onderweg tegenkomen op één of meer leefgebieden. Als zo'n jongere 18 wordt, belandt hij als meerderjarige vanuit de beschermde omgeving van school en jeugdhulp, in de vraaggerichte Wmo en de meer eisen stellende Participatiewet. Hij krijgt te maken met regelingen en instanties die gericht zijn op volwassenen en een zekere mate van zelfredzaamheid veronderstellen. Zo moeten jongeren dan ineens zelf dingen regelen, zoals een zorgverzekering, woonruimte en werk. Dat gaat bij lang niet iedere jongere goed.

Beter voorbereid op de toekomst

Is het NJi daarom voorstander van een verhoging van de leeftijdsgrens voor jeugdhulp? Wijnen: 'Uit onderzoek weten we dat de hersenen zich nog ontwikkelen tot zeker het 23e levensjaar. Volwassen word je met vallen en opstaan en met hulp van je ouders en vrienden. Voor jongeren die al veel hebben meegemaakt in hun leven is het niet vanzelfsprekend dat ze kunnen terugvallen op ouders of vrienden. Als je die pech hebt, dan mogen we van niet van je verwachten dat je op je 18e ineens je eigen boontjes dopt. We zien dat dit gewoon te vaak misgaat en dat jongeren daardoor kunnen gaan zwerven, schulden opbouwen en in de criminaliteit terechtkomen.'

'Tegelijkertijd kunnen we meerderjarigen niet zomaar dwingen om hulp te accepteren. Dat gaat in tegen de mensenrechten. Ieder mens heeft het recht om zijn eigen fouten te maken. De overheid heeft echter wel een zorgplicht voor burgers in een kwetsbare positie.'

'Voor jongvolwassenen kan die zorgplicht beter worden ingevuld dan tot nu toe gebeurt. Een betere toegang tot de vrijwillige voorzieningen van de Jeugdwet voor jongeren tussen 18 en 23 zou voor een heleboel jongeren betekenen dat ze beter voorbereid worden op hun toekomst. In veel landen om ons heen is die leeftijdsgrens al 23, of zelfs nog hoger.'

Bron: Nederlands Jeugdinstituut

Meer informatie

NJi gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies.