Vader worden: hoe geef je het vaderschap op jouw manier vorm?

Wennen aan het vaderschap

Van de een op de andere dag ben je vader. Dat is even wennen. Je hebt tijd nodig om je aan de nieuwe situatie aan te passen. Het is daarom niet vreemd dat je soms anders reageert dan je van jezelf gewend bent. Er komt veel bij kijken: zorgen voor je kind, nieuwe verantwoordelijkheden, minder slaap en veranderingen in relaties. 

Vaderschap kan je een trots en dankbaar gevoel geven. Tegelijkertijd kun je je soms onzeker voelen of boosheid ervaren. Dat is normaal. Sommige vaders vergelijken zichzelf bijvoorbeeld met hun partner, die hun huilende kind misschien sneller tot rust brengt. 

Voor alleenstaande vaders kan het voelen alsof alles op hun schouders terechtkomt, wat kan zorgen voor extra druk en frustratie. Anderen vragen zich af hoe ze een goede vader kunnen zijn als ze zelf weinig goede voorbeelden hebben gehad.

Misschien weet je nog niet zo goed hoe je met sommige situaties omgaat. Bijvoorbeeld hoe je je kind kunt troosten of hoe je reageert als je peuter vaak 'nee' zegt. Gun jezelf de tijd. Veel vaders ontdekken stap voor stap wat voor hen werkt. Met de groei van je kind, groeit ook jouw vaderschap. 

Vertrouw op jezelf als vader

Je kunt veel lezen over opvoeding, kinderen en ouderschap. Toch leer je het vaderschap vooral door te doen. Groeien als vader betekent uitproberen, ontdekken en ervaren wat werkt. 

Iedere vader geeft het vaderschap op zijn eigen manier vorm. Wat bij jou past, kan anders zijn dan bij andere vaders. Het is daarom belangrijk om ook naar jezelf te luisteren, in plaats van alleen naar adviezen van anderen, sociale media of wat je online leest.  

Opvoeden gaat over aansluiten bij wat je kind wel of nog niet kan. En over aanvoelen wanneer en hoe je daarop reageert. Door contact te maken met je kind, ontdek je steeds meer wat voor vader je wilt zijn. 

De band met je kind opbouwen

Voor een kind is de band met een ouder heel belangrijk. Door contact met jou kan je kind zich beschermd en geborgen voelen. Dat contact ontstaat vaak in gewone, dagelijkse momenten. Je hoeft daarvoor niets bijzonders te doen. Ook kleine dingen kunnen waardevolle momenten worden. Denk aan samen eten, zingen, televisiekijken, in bad gaan, of zelfs het verschonen van een luier. Misschien trek je gekke bekken, maak je er een kietelpartij van of zet je een muziekje op.  

Probeer de dingen te doen waar je zelf plezier in hebt. Houd je van verhalen vertellen? Lees een verhaal voor aan je dreumes. Houd je van hardlopen? Neem je baby mee in de kinderwagen voor een rondje buiten. Het zijn allemaal momenten waarop je bouwt aan de band met je kind. Kinderen merken het vaak als hun ouder plezier heeft in wat ze samen doen. 

Terwijl je samen deze momenten beleeft, leer je je kind steeds beter kennen. En je ontdekt zo steeds beter wat je kind nodig heeft en hoe je het kunt ondersteunen. Zo groeit stap voor stap de band tussen jou en je kind. En juist die band is een belangrijke basis voor het vaderschap. 

Eigen tijd en ruimte met je kind

Als je samen met een partner opvoedt, merk je misschien dat jullie ieder op een eigen manier met jullie kind omgaan. Dat is niet gek: jullie verschillen in achtergrond, karakter en manier van doen. Dat is niet beter of slechter, maar wel anders. Misschien praat je partner veel tegen jullie baby, terwijl jij juist graag stoeit of knuffelt. Die verschillen zijn niet erg. Kinderen kunnen juist veel leren van verschillende manieren van omgaan.  

Je kind heeft jou ook nodig om zelfvertrouwen te ontwikkelen, eigen keuzes te leren maken en te leren omgaan met andere mensen. Neem daarom de tijd en ruimte om je eigen band met je kind op te bouwen. Als je samen opvoedt, of het ouderschap deelt, is het belangrijk om afspraken te maken over de dingen die jullie het belangrijkst vinden, zoals regels rond bedtijd of andere opvoedafspraken.  

Ook kan het helpen om na te denken over de verdeling van werk, zorg en huishouden. Probeer afspraken te maken die voor jullie beide werken. Door elkaar te ondersteunen in het ouderschap ontstaat stabiliteit in het gezin. En dat is goed voor iedereen. 

Omgaan met verwachtingen

Door het vaderschap kun je jezelf opnieuw leren kennen. Misschien ontdek je dat je heel zorgzaam bent, terwijl mensen dat niet van je verwachten. Of je merkt dat je minder plezier hebt in verzorgende taken, maar juist uitkijkt naar momenten waarop je kind ouder wordt.  

Kloppen jouw verwachtingen van het vaderschap niet altijd met wat er echt gebeurt? Dat kan lastig zijn. Daarnaast kun je te maken krijgen met de verwachtingen van anderen. Bijvoorbeeld dat een vader moet voetballen, kostwinner zijn of juist een zorgende vader moet zijn.  

Het kan helpen om hierover te praten met je partner, je ouders, vrienden of iemand uit je omgeving. Vaak merk je dan dat andere ouders ook zoeken naar hun eigen manier van vader of moeder zijn. Dat kan geruststellen. 

En onthoud: er bestaat niet één perfecte manier om vader te zijn. Het gaat erom dat jij jouw eigen invulling geeft aan het vaderschap en dat je betrokken bent bij je kind.  

In het kort

Vader worden is een grote verandering waar veel vaders aan moeten wennen. Het is normaal om je soms onzeker te voelen of te twijfelen. Iedere vader geeft het vaderschap op zijn eigen manier vorm. Het belangrijkste is het opbouwen van een band met je kind. Die band met je kind groeit vaak in gewone, dagelijkse momenten. Als je het ouderschap met iemand deelt, zullen er verschillen zijn. Die verschillen zijn normaal en kunnen juist waardevol zijn voor je kind. Verwachtingen van jezelf of van anderen kunnen soms druk geven, maar er bestaat geen perfecte manier om vader te zijn.