Kinderen en jongeren laten van zich horen
Sommige kinderen en jongeren gaan voorop in de strijd tegen klimaatverandering. Zij maken zich net als de overgrote meerderheid van volwassenen zorgen.
Internationale voorbeelden
Internationaal bekende voorbeelden waarin de klimaatzorgen van jongeren tot uiting komen:
- Hilda Flavia Nakabuye (uit Uganda), Theo Cullen-Mouze (Ierland) en Greta Thunberg (Zweden) zijn jongeren die op internationale conferenties spraken en op veel mensen een diepe indruk hebben gemaakt. Kijk voor meer informatie op Fridays For Future.
- Zes kinderen en jongeren uit Portugal daagden in 2020 33 landen voor het Europese Hof voor de Rechten van de Mens omdat die landen te weinig doen aan de klimaatverandering. Zie de uitspraak en reactie World's Youth for Climate Justice.
- Zestien kinderen en jongeren van over de hele wereld dienden in 2021 een petitie ingediend bij de Commissie voor de Rechten van het Kind van de Verenigde Naties. Zij hielden daarin de vijf grootste economische machten van de wereld verantwoordelijk voor de klimaatcrisis. Zie #ChildrenVsClimateCrisis.
- Drie jongvolwassenen in Engeland daagden in 2021 de regering voor de rechter omdat ze vonden dat hun mensenrechten werden geschonden door de klimaatcrisis, terwijl de regering geen duidelijk plan had voor de aanpak. Zie dit bericht in The Guardian.
- In augustus 2023 wonnen zestien kinderen en jongeren uit de Amerikaanse staat Montana een rechtszaak tegen hun staat. Zij stelden dat het bevorderen van fossiele brandstoffen bijdraagt aan klimaatverandering en daarmee hun gezondheid, veiligheid en toekomst schaadt. De rechter gaf hen gelijk en oordeelde dat hun recht op een schone en gezonde leefomgeving was geschonden. De uitspraak wordt gezien als een belangrijke doorbraak en kan gevolgen hebben voor vergelijkbare klimaatzaken elders.
Bekijk voor meer informatie de pagina Kinderrechten en een veilige toekomst.
Nederlandse voorbeelden
In Nederland kregen de volgende kinderen en jongeren de nodige aandacht:
- Lilly staakte in 2019 van school en protesteerde voor het gemeentehuis van Zeist. Zie Lilly (10) spijbelt voor het klimaat | Kidsweek.
- Op een internationaal documentairefestival ging in 2019 een portret van schoolstaker Jovanna in première. 'Kinderen kunnen niet stemmen en dan is staken de enige manier om te laten zien dat er iets moet gebeuren.' Ook kinderen uit andere delen van de wereld komen kort aan bod. Bekijk de trailer van JovannaForFuture.
- De Jonge Klimaatbeweging pleitte in juni 2021 bij de Tweede Kamer voor het instellen van een Klimaatautoriteit. Die moet de langetermijnklimaatdoelen bewaken en de politiek en het bedrijfsleven bij de les houden. Het pleidooi is geïnspireerd door vergelijkbare initiatieven in andere landen, zoals de Committee on Climate Change (CCC) in het Verenigd Koninkrijk. Een maand eerder schreven zij een brief aan de informateur die werkte aan de vorming van een nieuw kabinet. Zij werden daarop uitgenodigd om mee te praten.
- In augustus 2021 schreef de 14-jarige Rosalinde Leijdekker een brief aan premier Rutte, waarin ze zegt te hopen dat hij meer aan de klimaatverandering gaat doen. Ze sprak er ook over op Radio 1. De Partij van de Dieren stelde er in de Tweede Kamer vragen over. Volgens GeenStijl schreef Rosalinde de brief omdat haar vader verdient aan klimaatmaatregelen. Hoe dan ook, spraakmakend is haar actie wel te noemen. Naar is dat de familie van Rosalinde agressieve reacties kreeg naar aanleiding van de berichten.
- RTV Utrecht berichtte in juli 2021 over het gezin Van der Burg uit Doorn, dat 3.500 kilometer fietst met als eindbestemming de Zwarte Zee om aandacht te vragen voor het klimaatprobleem en het verkleinen van je voetprint.
- In augustus 2021 volgde een bericht over Bram, die met andere kinderen protesteerde voor een beter klimaat onder het motto: het gaat over onze toekomst!
- In september 2021 zagen we hoe de 11-jarige Elizabeth haar hele gezin heeft overtuigde om meer te gaan doen tegen klimaatverandering.
- In maart 2022 vertelden de jonge Nederlandse klimaatactivisten Rozemarijn en Sebastiaan in de serie What's the difference over wat hen drijft, waar ze in verschillen en overeenkomen.
- De Jonge Klimaatbeweging, een samenwerkingsverband van 70 jongerenorganisaties, presenteerde op 29 september 2022 de Jonge Klimaatagenda 3.0. Hierin schetsen zij hoe de toekomst er wat hen betreft in 2040 uitziet.
- De Jonge Klimaatbeweging (JKB) heeft in maart 2025 samen met 28 andere jongerenorganisaties het Jongerenakkoord opgesteld: 42 beleidsvoorstellen die volgens het akkoord voldoende zijn om de klimaatdoelen weer binnen bereik te krijgen. Bijvoorbeeld een versnelde aanpak van slecht geïsoleerde woningen, maatregelen tegen voedselverspilling en een stop op fossiele subsidies. Lees het volledige bericht: Jongerenakkoord roept op tot klimaatactie.
Vragen? Neem contact op met:
Ali Karataş
senior inhoudsdeskundige Kwaliteit, beleid en monitoring
a.karatas [at] nji.nl