Hoe betrek je kinderen en jongeren bij de gemeentelijke formatie?

Stap 1: Dien een motie in

De VNG raadt aan vóór het verkiezingsreces een motie in te dienen in de gemeenteraad. Je kunt hiervoor de modelmotie van de Alliantie Kinder- en Jongerenparticipatie gebruiken.

Stap 2: Bepaal wanneer je input ophaalt bij kinderen en jongeren

Is de motie aangenomen? Bepaal dan op welke momenten je input gaat ophalen. Dit hangt af van de manier waarop het formatieproces in jouw gemeente verloopt. Voor daadwerkelijke invloed is het in elk geval belangrijk om kinderen en jongeren te betrekken vóórdat prioriteiten en keuzes in het coalitieakkoord vaststaan. Haal bij hen op welke thema's voor hen belangrijk zijn en benut dit perspectief in het bepalen van prioriteiten. Je kunt vervolgens onderdelen uit het concept coalitieakkoord opnieuw bij hen toetsen: wat kan volgens hen het effect zijn van deze plannen op andere leeftijdsgenoten?

Stap 3: Haal input op bij kinderen en jongeren

Je kunt kinderen en jongeren op verschillende manieren betrekken bij de gemeentelijke formatie. Dit is afhankelijk van de lokale context en in hoeverre jeugdparticipatie al geborgd is in de gemeentelijke organisatie.

Benut bestaande participatiestructuren in je gemeente

Zijn er in jouw gemeente kinderraden, jongerenraden, leerlingenraden, studentenraden, jongerenambassadeurs of kinderwijkraden? Benut deze bestaande participatiestructuren voor de gemeentelijke formatie. Vraag wat zij binnen de gemeente belangrijk vinden voor de komende jaren. Welke ideeën hebben zij voor een komende raadsperiode?

Steeds meer basisscholen hebben ook een leerlingenraad. Deze bestaat vaak uit leerlingen uit de midden- en bovenbouw. Ook de jongerenraad van een jeugdhulporganisatie kan hiervoor input geven.

Je kunt de bestaande participatiestructuren ook benutten om het bredere perspectief van kinderen en jongeren te benutten. Vraag bijvoorbeeld of de leerlingenraad input ophaalt bij hun 'achterban' op school.

Ga langs bij scholen en onderwijsinstellingen

Ga in gesprek met een aantal klassen op diverse scholen en onderwijsinstellingen in de gemeente. Werk samen met de leerkrachten of docenten. Zij kennen de leerlingen en kunnen helpen bij de begeleiding van het gesprek of de werkvorm. Bovendien kunnen zij dit koppelen aan hun burgerschapsonderwijs.

Betrek het kinderwerk en jongerenwerk

Kinderwerkers en jongerenwerkers hebben dagelijks contact met kinderen en jongeren uit de gemeente. Ze hebben vaak een vertrouwensband. Bespreek of je kunt langskomen in buurthuizen of andere plekken waar de kinderwerkers en jongerenwerkers met de kinderen en jongeren samenkomen. Werk samen met de betrokken kinderwerkers en jongerenwerkers bij het voorbereiden van het gesprek.

Hoe zorg je voor betekenisvolle kinder- en jongerenparticipatie?

Betrek een diverse groep kinderen en jongeren

Kinderen en jongeren hebben verschillende behoeften, meningen en perspectieven. Betrek daarom een diverse groep kinderen en jongeren bij de gemeentelijke formatie. Zo kun je beleid maken dat bij een brede groep aansluit.

Zorg voor begrijpelijke informatie

Zorg voor informatie die past bij het niveau en de ontwikkeling van de kinderen of jongeren die je betrekt. Leg bijvoorbeeld uit wat de gemeente doet, hoe verkiezingen werken, en wat een formatie is. Leg ook duidelijk uit met welk doel je hun mening en ideeën ophaalt.

Geef een terugkoppeling

Wat heeft de gemeente gedaan met de adviezen en ideeën van kinderen en jongeren? Hoe zijn deze gebruikt in het bepalen van prioriteiten en keuzes? Zijn er plannen om onderdelen mee te nemen in het bepalen van de uitvoeringsagenda? Geef hierover een terugkoppeling met duidelijke uitleg. Ook als dit lastig is uit te leggen. Zonder terugkoppeling kun je het vertrouwen van kinderen en jongeren schaden, en bestaat de kans dat ze een volgende keer niet meer willen participeren.

Maak jeugdparticipatie structureel

De gemeentelijke formatie is een belangrijk startpunt om jeugdparticipatie structureel onderdeel te maken van gemeentelijk beleid en uitvoering. Door kinder- en jongerenparticipatie een vaste plek te geven, zorg je ervoor dat hun stem consequent wordt meegenomen in plannen en besluiten.

Meer informatie

Een wethouder, raadslid en jongere geven tips voor het creëren van bestuurlijk draagvlak voor jongerenparticipatie. Lees hun tips.Benieuwd wat jongeren zelf belangrijk vinden als ze participeren binnen een gemeente? Lees hun 5 tips.