Het opzetten van een goede dialoogsessie

Hoe bereiden gemeenten een goede dialoogsessie voor? De Handreiking duurzame jongerenparticipatie wijst gemeenten de weg. De eerste stap is het ontwerpen van een proces. Daarna komt stap 2 het bereiken van jongeren. Op deze pagina gaan we in op stap 3: het voorbereiden van het gesprek.

Schakel de juiste dialoogleider in

Kies een verbindende dialoogleider

De rol van de dialoogleider is bepalend voor het succes van een sessie. Hij maakt het mogelijk dat zowel jongeren als besluitvormers zich serieus genomen voelen. Hij is niet de expert, maar verbindt door het spreken van een soort ‘tussentaal’. Hij combineert de vaardigheden van het open vragen stellen, luisteren zonder in te vullen, waar nodig door te vragen en de vraag door te zetten naar een ander. De dialoogleider zorgt voor de juiste balans tussen diepgang en luchtigheid; tussen structuur, toewerken naar concrete uitkomsten en ruimte voor onverwachte wendingen.

Bespreek de rol van de dialoogleider

De dialoogleider moet jongeren écht als gelijkwaardige gesprekspartners zien. Hij heeft een onafhankelijke rol.

Vink de volgende vragen af:

  • Kan de dialoogleider écht luisteren en is hij echt nieuwsgierig en energiek?
  • Kan de dialoogleider oprecht verbinden met zowel jongeren als besluitvormers?
  • Is de dialoogleider authentiek en energiek en in staat het gesprek te dragen?
  • Kan de dialoogleider het gesprek echt leiden door inzichten als kralen aan een ketting te rijgen en toch het overzicht te bewaken?
  • Heeft de dialoogleider een natuurlijk overwicht zonder het gesprek te domineren?
  • Kan de dialoogleider improviseren en ad rem zijn ten dienste van de dynamiek van het gesprek, niet van zichzelf?

Bereid de dialoogleider goed voor

Als je ervan overtuigd bent dat de dialoogleider de juiste vaardigheden heeft, bereid je hem goed voor. Je bespreekt het doel, het proces en vertelt wat er op hoofdlijnen speelt bij een onderwerp. Vergeet niet de dialoogspelregels door te nemen. Geef hem ook relevante informatie over deelnemers aan de sessie.

Bereid de dialoogsessie goed voor

Zorg voor genoeg structuur én mentale bewegingsruimte voor alle deelnemers

De volgende vragen helpen je om een goede dialoogsessie voorbereiden:

  • Heb je goed nagedacht over de samenstelling van de groep deelnemers? Spelen er bijvoorbeeld conflicten tussen jongeren?
  • Is er de juiste balans tussen jongeren en besluitvormers?
  • Is er iemand die voor de verslaglegging zorgt?
  • Weten de deelnemers wat ze inhoudelijk van de sessie kunnen verwachten?
  • Sluit de vorm van de dialoogsessie aan op de interesses en verwachtingen van de deelnemers?

Maak een draaiboek

Geef de sessie een heldere structuur en bepaal vooraf hoeveel tijd je besteedt aan elk onderdeel.

Bekijk het voorbeeld van een draaiboek voor een digitale dialoogsessie van anderhalf uur in bijlage 1 van de Handreiking duurzame jongerenparticipatie.

Communiceer vooraf de vervolgstappen

Laat jongeren vooraf weten wat er met hun input gebeurt

Aan de start van het proces is het doel duidelijk en zijn alle volgende stappen op elkaar voortgebouwd. Daardoor zou het ook duidelijk moeten zijn wat je met de inzichten van jongeren gaat doen. Ook moet de gemeente duidelijk maken wie verantwoordelijk is voor het opvolgen van de afspraken.

Informeer de jongeren zo snel mogelijk over vervolgstappen

Leg aan het einde van de dialoogsessie, of meteen erna, de afspraken vast die zijn gemaakt over de vervolgstappen. Wacht niet te lang met het terugkoppelen naar de jongeren na de dialoogsessie. Dit laat zien dat je ze serieus neemt en motiveert hen hopelijk om betrokken te blijven. Is er (nog) geen nieuws, laat hen dit dan ook weten.

Betrek jongeren bij de vervolgstappen

Blijf jongeren informeren over het proces en de voortgang. Geef jongeren waar ze willen gepaste verantwoordelijkheid voor het vervolgproces en de ontwikkeling en uitvoering van ideeën uit de sessie. De vervolgstap na een dialoogsessie kan heel concreet zijn. Het kan ook zijn dat er een vervolgsessie moet komen om de onderwerpen verder te bespreken.

Op zoek naar inspiratie vanuit andere gemeenten? Op de website van de VNG, het Nederlands Jeugdinstituut en de NJR vind je inspirerende praktijkvoorbeelden.

Wil je meer lezen over hoe je als gemeente duurzame jongerenparticipatie opzet? Lees dan de Handreiking duurzame jongerenparticipatie.

Handreiking downloaden

Jouw reactie

Heb je vragen of opmerkingen over de informatie over omgaan met de gevolgen van het coronavirus op onze website? Dan kun je reageren via coronavirus@nji.nl. Hiermee kunnen we de informatie op onze website actualiseren.