Veiligheid op school complexer door online wereld

Scholen zijn voor de meeste leerlingen een plek waar zij zich veilig en gezien voelen, maar er zijn ook zorgen over de invloed van de online wereld. Dat meldt de Onderwijsinspectie in De Staat van het Onderwijs 2026. 'Welbevinden en veiligheid hangen nauw samen met de omgeving waarin leerlingen opgroeien en leren', zegt Rebecca Wald (NJi). 'Daarvoor is een sterke pedagogische omgeving nodig waarin scholen samenwerken met ouders en partners in de omgeving, zoals jongerenwerk en gemeenten.'

De veiligheid in het onderwijs is onder meer complexer geworden doordat grenzen tussen offline en online vervagen. Problemen ontstaan daardoor niet altijd duidelijk binnen of buiten de school. Mede door de invloed van de online wereld krijgen scholen vaker te maken met pesten, somberheid en onveiligheid. Ook neemt het aantal meldingen van fysiek geweld toe. Deze incidenten kunnen een online aanleiding hebben of juist gevolgen hebben buiten de schoolmuren. 

Verbod maakt situatie niet veiliger

In het rapport wordt een algemeen verbod op sociale media als een van de oplossingen genoemd om de veiligheid op school te waarborgen. 'Ondanks de terechte zorgen die tot zo'n verbod leiden, maakt alleen zo'n maatregel de situatie niet per se veiliger', vindt Rebecca Wald van het NJi. 'Het kan er juist toe leiden dat jongeren het verbod omzeilen of hun schermtijd na school inhalen. Als een mogelijk verbod niet goed begeleid wordt in de school- én thuiscontext, kan het lastiger worden om in gesprek te blijven met jongeren over wat ze online meemaken en hoe dat doorwerkt op school en thuis. Juist dat gesprek is nodig om problemen vroeg te signaleren en aan te pakken.' 

Een sterke pedagogische omgeving

Veiligheid op school gaat dus verder dan een verbod instellen of incidenten beperken, aldus Wald. 'Wat online gebeurt, heeft direct invloed op de sfeer en veiligheid in de klas. En wat er op school gebeurt, werkt ook door buiten de school. Welbevinden en veiligheid hangen nauw samen met de omgeving waarin leerlingen opgroeien en leren. Daarvoor is een sterke pedagogische omgeving nodig waarin scholen samenwerken met ouders en partners in de omgeving, zoals jongerenwerk en gemeenten. Zo'n pedagogische basis draagt bij aan het welzijn én de ontwikkeling van alle leerlingen en helpt om incidenten zowel binnen als buiten de school te voorkomen.'

Meer informatie

Bericht OnderwijsinspectieDe Staat van het Onderwijs 2026