NJi op NU.nl over 'zeg sorry'-video's: Groot gevoel van onveiligheid

Twee 14-jarigen zijn vorige week aangehouden nadat ze een 'zeg sorry'-video hadden gemaakt van een 13-jarige. In zulke video's dwingen jongeren elkaar excuses aan te bieden, bijvoorbeeld door de dader met 'baas' aan te spreken, te knielen of de schoenen van de dader te kussen. Vivian den Blanken van het NJi werd over dit onderwerp geïnterviewd door NU.nl.

Volgens Den Blanken zijn de aanleidingen tot 'zeg sorry'-video's heel verschillend en kiezen jongeren zowel willekeurige als bekende slachtoffers. Soms moet een slachtoffer zonder aanleiding sorry zeggen, maar het kan ook een wraakactie zijn. 'Daarom zien we het ook veel terug in de jeugdcriminaliteit. Dan wordt iemand er bijvoorbeeld van beschuldigd iemand te hebben verklikt.' Wat volgens Den Blanken wel tussen alle video's overeenkomt, is het doel: machtsvertoon.

'Het is kenmerkend voor jongeren dat ze onder groepsdruk hun eigen grenzen over gaan, hun plek willen vinden in de groep en meer status willen', aldus Den Blanken. 'Dit fenomeen is niet nieuw. Jongeren maakten vroeger ook al ruzie of kwamen terecht in een vechtpartij, maar de online component maakt het groter en ernstiger. Je kunt er meer pijn mee veroorzaken.'

Onveilig gevoel on- en offline

Volgens Den Blanken kan een groot gevoel van onveiligheid ontstaan doordat de video op ieder moment weer naar boven kan komen. 'Zo zijn slachtoffers daarna op hun hoede, want ze weten niet wie het gezien kan hebben. Zowel online als offline zorgt dat voor een onveilig gevoel.' Dat komt boven op andere veelvoorkomende gevolgen, zoals een lager zelfbeeld en het afbrokkelen van sociale contacten. 'Jongeren trekken zich na zoiets vaak terug.'

In gesprekken met jongeren is er veel nadruk op hoe je voorkomt dat je slachtoffer wordt, zegt Den Blanken. 'Maar er is weinig aandacht voor daderschap. Het is voor ouders ongemakkelijk om te erkennen dat je kind ook een dader kan zijn. Maar het is juist heel belangrijk om te praten over dingen als groepsdruk en hoe je als jongere uit een situatie stapt waarin je je niet comfortabel voelt.'

Opvoeders moeten vooral openstaan voor gesprekken met jongeren. Die laatsten kunnen daarbij een drempel voelen, omdat volwassenen soms neerkijken op sociale media. Dat maakt het voor jongeren lastiger hun ervaringen te delen. 'Het is dus belangrijk om niet te beschuldigend en veroordelend te zijn, maar oprechte nieuwsgierigheid te tonen', aldus Den Blanken.

Meer informatie

Bericht NU.nl