• WERKEN AAN DE KWALITEIT
  • VAN DE JEUGDSECTOR
Gedragsproblemen

Richtlijnen

In een richtlijn of standaard staat welke acties u bij bepaalde problematiek kunt ondernemen op het gebied van preventie, signalering, diagnostiek, begeleiding of behandeling. Ze zijn voor en door de beroepsgroep gemaakt en vaak geautoriseerd door beroepsverenigingen.

Auteurs:

Uitgevoerd door Kenniscentrum Kinder- en Jeugdpsychiatrie

Autorisatie:

Onbekend

In beheer bij:

Programma Kwaliteitsontwikkeling GGz

Deze generieke module gaat in op psychische klachten bij kinderen en jongeren tot 23 jaar. Voor kinderen en jongeren geldt bij uitstek dat stoornisoverstijgende principes gelden. Naarmate kinderen jonger zijn, is het moeilijker hun problemen diagnostisch af te bakenen en te classificeren. Opvoedhulp, ondersteuning, zorg en behandeling kunnen een positieve invloed hebben op het beloop van psychische klachten. In deze module worden werkzame elementen uit alle voor de jeugd relevante sectoren samengebracht. De module biedt een gedeeld begrippenkader voor professionals in het gehele jeugddomein.

Auteurs:

Uitgevoerd door Nederlands Huisartsen Genootschap

Autorisatie:

Onbekend

In beheer bij:

Programma Kwaliteitsontwikkeling GGz

Aanpassingsstoornissen, als gevolg van psychische en emotionele stress na een ingrijpende verandering in het leven, komen veel voor. Doel van deze zorgstandaard is een maatstaf te bieden voor de zorg aan mensen met een aanpassingsstoornis. Daarnaast geeft de zorgstandaard aanbevelingen voor patiënt en professionals in de geestelijke gezondheidszorg, waarbij voldoende ruimte aanwezig is voor flexibiliteit en een individuele, persoonsgerichte benadering. Per fase van het ziekteproces staat aangegeven welke zorg geboden wordt, wat de indicatiestelling is en hoe de zorg en organisatie hiervan wordt vormgegeven. Deze zorgstandaard richt zich niet specifiek op kinderen en jongeren.

Auteurs:

Uitgevoerd door Trimbos-instituut

Autorisatie:

Onbekend

In beheer bij:

Programma Kwaliteitsontwikkeling GGz

Deze zorgstandaard voor de geestelijke gezondheidszorg richt zich op volwassenen en jeugdigen met een persoonlijkheidsstoornis (met uitzondering van een antisociale persoonlijkheidsstoornis). De standaard bestaat uit zorgspecifieke modules over preventie, diagnostiek en behandeling van persoonlijkheidsstoornissen en generieke modules die van toepassing zijn op mensen met een persoonlijkheidsstoornis. Ook gaat de zorgstandaard in op de organisatie van de zorg, met beslismodellen waarin wordt weergegeven wie verantwoordelijk is voor welke zorg in verschillende stadia. Tot slot omvat de standaard indicatoren voor monitoring van effecten.

Auteurs:

Uitgevoerd door Nederlands Huisartsen Genootschap

Autorisatie:

Onbekend

In beheer bij:

Programma Kwaliteitsontwikkeling GGz

Deze module geeft aanbevelingen voor de diagnostiek en behandeling van psychische klachten in de huisartsenpraktijk. De kwaliteitsstandaard biedt huisartsen en praktijkondersteuners in de geestelijke gezondheidszorg (ggz) handvatten om vanuit de gepresenteerde klacht tot een werkhypothese/diagnose te komen. Daarnaast staan in de module aanbevelingen voor interventies bij psychische klachten, die een snel herstel en verbetering van de kwaliteit van leven kunnen bevorderen. Deze module richt zich niet specifiek op kinderen en jongeren.

Auteurs:

M. Theunissen en M. de Wolff

Autorisatie:

Inhoudelijk door de AJN, V&VN (vakgroep jeugd), NVDA en randvoorwaardelijk door ActiZ en GGD GHOR Nederland

In beheer bij:

Nederlands Centrum Jeugdgezondheid (NCJ)

In deze richtlijn is er naast aandacht voor vroegsignalering, ook aandacht voor interventies en samenwerken in de keten. De richtlijn is bedoeld voor jeugdartsen, verpleegkundig specialisten, jeugdverpleegkundigen en doktersassistenten werkzaam in de jeugdgezondheidszorg (jgz). De richtlijn beoogt een up-to-date en (wetenschappelijk en praktijk-)onderbouwd fundament te bieden voor het signaleren, bespreekbaar maken, registreren, handelen en samenwerken met betrekking psychosociale problemen bij het kind.

Auteurs:

F. Boer, B. van den Hoofdakker, P. Prins et al.

Autorisatie:

BPSW, NIP en NVO

In beheer bij:

Programma Richtlijnen jeugdhulp en jeugdbescherming

Jeugdprofessionals die in de jeugdhulp en jeugdbescherming werken, treffen vaak kinderen en jongeren met verschillende problemen van sociale, emotionele en gedragsmatige aard. ADHD kan daar onderdeel van uitmaken. Met behulp van de Richtlijn ADHD voor jeugdhulp en jeugdbescherming kunnen jeugdprofessionals nagaan welke betekenis dit heeft voor de verdere behandeling of begeleiding. Naast de complete richtlijn zijn ook een onderbouwing, werkkaarten en informatie voor ouders beschikbaar.

Auteurs:

J. Meeuwissen, P. Speetjens, D. Meije et al.

Autorisatie:

BPSW, NIP en NVO

In beheer bij:

Programma Richtlijnen jeugdhulp en jeugdbescherming

Veel kinderen en jongeren kampen met stemmingsproblemen (emotionele problemen die langer dan twee weken aanhouden) of stemmingsstoornissen (depressieve, dysthyme en bipolaire stoornissen). Professionals binnen de ambulante en residentiële jeugdhulpverlening hebben bijna dagelijks te maken met jeugdigen met dergelijke problemen. Zij kunnen een belangrijke rol spelen in het verminderen van stemmingsproblemen en het voorkomen van een echte depressie bij kinderen en jongeren. Deze richtlijn biedt hen daar handvatten bij. Naast de complete richtlijn zijn ook een onderbouwing, werkkaarten en informatie voor ouders beschikbaar.

Auteurs:

L. Boomsma, I. Drost, I. Larsen, J. Luijckx et al.

Autorisatie:

NHG-Autorisatie

In beheer bij:

Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG)

De richtlijn Problematisch alcoholgebruik geeft de huisarts handvatten voor signaleren, diagnostiek en beleid bij patiënten met problematisch alcoholgebruik. De richtlijn richt zich op de preventie van somatische, psychologische en sociale problemen door het gebruik van alcohol door vroegtijdige herkenning en behandeling van problematisch alcoholgebruik. Deze richtlijn maakt onderscheid tussen jongeren en volwassenen met problematisch alcoholgebruik. Bij jongeren bestaat het problematisch alcoholgebruik doorgaans korter en zijn het drinkpatroon en de instandhoudende factoren (bijvoorbeeld groepsdruk) anders dan bij volwassenen. De richtlijn is ontwikkeld voor huisartsen, jeugdartsen, kinder- en jeugdpsychiaters, kinderartsen, psychologen en orthopedagogen.  

Auteurs:

M. de Lange, W. Matthys, N. Foolen et al.

Autorisatie:

BPSW, NIP en NVO

In beheer bij:

Programma Richtlijnen jeugdhulp en jeugdbescherming

Deze richtlijn is er voor professionals in de jeugdhulp en jeugdbescherming die te maken hebben met kinderen en jongeren met ernstige gedragsproblemen. De richtlijn biedt handvatten voor de diagnostiek en behandeling van ernstige gedragsproblemen bij kinderen en jongeren van 3 tot 18 jaar, binnen de context van het gezin en de school.  Bij sommige jeugdigen is een gedragsstoornis (CD) of een oppositioneel-opstandige stoornis (ODD) vastgesteld, bij andere niet. Wat ze gemeen hebben, is dat de gedragsproblemen hen en hun directe omgeving ernstig belemmeren in hun dagelijkse leven.  Naast de complete richtlijn zijn ook een onderbouwing, werkkaarten en informatie voor ouders beschikbaar.

 

Auteurs:

C. Lanting, N. Heerdink-Obenhuijsen, H. Schuit-van Raamsdonk et al.

Autorisatie:

Inhoudelijk door de AJN, V&VN (vakgroep jeugd), NVDA en randvoorwaardelijk door ActiZ en GGD GHOR Nederland

In beheer bij:

Nederlands Centrum Jeugdgezondheid (NCJ)

De richtlijn is een leidraad voor professionals in de jeugdgezondheidszorg (jgz) tijdens hun contacten met individuele kinderen, jongeren en/of hun ouders/verzorgers. De jgz kan met behulp van deze richtlijn beter de grens tussen normale voeding en normaal eetgedrag en afwijkende voeding en afwijkend eetgedrag inschatten, zodat zij op hun beurt ouders eenduidig kan adviseren over voeding en eetgedrag vanaf de geboorte tot de leeftijd van 19 jaar, met een uitloop naar 23 jaar. De richtlijn is primair ontwikkeld voor beroepsbeoefenaren in de jgz. Dit zijn artsen, verpleegkundigen en doktersassistenten.

Auteurs:

W. Matthys, N. Beuk, M. van Lookeren Campagne

Autorisatie:

NVvP, LPGGZ, ouderstichting Balans

In beheer bij:

Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie

Deze richtlijn geeft een leidraad voor de dagelijkse praktijk van (kinder- en jeugd)psychiaters die betrokken zijn bij diagnostiek en behandeling van kinderen en jongeren met oppositioneel-opstandige stoornis (ODD) en gedragsstoornis (CD). De richtlijn gaat in op de prevalentie van de stoornissen (met bijzondere aandacht voor comorbiditeit), diagnostiek, beloop, prognose en behandeling van ODD en CD bij kinderen en jongeren. De richtlijn is geschreven voor psychiaters.

Auteurs:

E. Hermans, J. Zadoks & R. Gijzen

Autorisatie:

Onbekend

In beheer bij:

Vilans

Deze richtlijn gaat in op de behandeling en begeleiding van gezinnen waarbij een kind een niet-aangeboren hersenletsel (NAH) heeft. De richtlijn is bedoeld voor managers, gedragskundigen en begeleiders van zorgorganisaties. Managers van organisaties krijgen advies en inzicht hoe zij de gezinsbehandeling en -begeleiding kunnen inrichten en hun medewerkers hierbij kunnen ondersteunen. Gedragskundigen en begeleiders vinden in de richtlijn indicaties die hen helpen richting te geven aan de begeleiding en behandeling. De richtlijn maakt onderdeel uit van een Toolkit voor gezinnen met een kind met NAH. Deze richtlijn richt zich niet specifiek op hulpverlening aan kinderen en jongeren.

Auteurs:

J. de Jonge & M. Zatout

Autorisatie:
In beheer bij:

Stichting Resultaten Scoren Kenniscentrum Verslaving

Deze richtlijn is helpt behandelaars om jonge cliënten aan te sporen om hun gedrag rond middelengebruik en/of gokken te veranderen. Daarvoor is een aanbod ontwikkeld van probleemoplossende vaardigheden gericht op motivatie, zelfcontrole en terugvalpreventie. Bij dit behandelprotocol is ook een werkboekje uitgebracht onder de titel 'Je eigen plan'.

Auteurs:

M. de Wit, X. Moonen en J. Douma

Autorisatie:

Onbekend

In beheer bij:

Landelijk Kenniscentrum LVB

Kinderen en jongeren met een lichte verstandelijke beperking (LVB) hebben vaker emotionele problemen en gedragsproblemen dan leeftijdsgenoten zonder een LVB. De aanbevelingen in deze richtlijn voor jeugdprofessionals dragen bij aan goede aansluiting van een gedragsveranderende interventie op de specifieke kenmerken van jeugd met een lichte verstandelijke beperking. Daardoor moet de kans op een positief behandelresultaat bij deze kinderen en jongeren zo groot mogelijk worden.

Auteurs:

P. Mensink, R. Ashruf, A. Sluiter et al.

Autorisatie:

Onbekend

In beheer bij:

Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG) en Vereniging voor Verslavingsgeneeskunde Nederland (VVGN)

Het doel van deze LESA is betere zorg verlenen aan patiënten met stoornissen in het gebruik van alcohol. Onder deze stoornissen worden verstaan: problematisch alcoholgebruik, alcoholmisbruik en -afhankelijkheid. Huisarts en verslavingsarts kunnen door een nauwere samenwerking en een goede taakverdeling bij signalering, diagnostiek en beleid op het juiste moment de juiste geneeskundige zorg bieden. De LESA beschrijft niet de rol van andere eerstelijnsdisciplines in de zorg voor patiënten met een stoornis in het gebruik van alcohol, maar kan wel als basismodel dienen voor samenwerkingsafspraken met en tussen andere disciplines. De LESA is ontwikkeld voor huisartsen, jeugdartsen, kinder- en jeugdpsychiaters, kinderartsen, psychologen en orthopedagogen. De LESA richt zich niet specifiek op hulpverlening aan jeugdigen.

Auteurs:

P.F. Schothorst, H. van Engeland, R.J. van der Gaag et al.

Autorisatie:

Commissie Kwaliteitszorg (ckz) NVvP

In beheer bij:

Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie

Deze richtlijn is geschreven voor psychiaters, jeugdartsen en kinderartsen die betrokken zijn bij de zorgverlening aan kinderen en jeugdigen met een (vermoedelijke) autismespectrumstoornis (ASS). In deze richtlijn staan aanbevelingen voor de diagnostiek en behandeling van ASS. De richtlijn bestaat uit een stappenplan diagnostiek met meetinstrumenten die worden aanbevolen bij de screening en diagnostiek van ASS, en uit een stroomdiagram voor de behandeling en de begeleiding van ASS.

Zoek naar meer richtlijnen voor de jeugdsector in de databank Richtlijnen.

Vragen?

Inge Bastiaanssen is contactpersoon.

Foto Inge  Bastiaanssen

NJi gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies. Sluit mededeling over cookies