Emotionele ontwikkeling

Over de emotionele ontwikkeling van hun kind hebben ouders vaak de volgende vraag:

Mijn kind is bang voor… Wat kan ik doen?

Antwoord
Kinderen kunnen voor veel dingen bang zijn. Vaak hangt hun angst samen met hun leeftijd. Als je kind bang is, kun je hem als volgt helpen:

• Praat erover met je kind en probeer erachter te komen waarom hij bang is.
• Reageer rustig als je kind bang is. Ben je zelf ook bang, laat dit dan niet zien. Laat jezelf niet leiden door de angst van je kind of je eigen angst.
• Vertel je kind over situaties waarin je zelf ook bang was, en vooral over wat je toen hebt gedaan om je angst te overwinnen. Het helpt kinderen om concrete aanwijzingen te krijgen voor het omgaan met hun angst. Door 'stel dat'-vragen te gebruiken kun je samen met je kind bedenken wat hij zou kunnen doen in angstige situaties. Neem kleine stapjes, want dat werkt beter dan te proberen in één keer angst te overwinnen. Soms helpt het ook om andere kinderen in te schakelen. Je kunt je kind de suggestie doen samen met een vriendje of vriendinnetje te ondernemen waar hij bang voor is. Praat ook over dingen die echt gevaarlijk zijn, en geef je kind handvatten om daarmee om te gaan. Bijvoorbeeld voor wat je kind moet doen in het verkeer.
• Ga niet mee in vermijdingsgedrag. Iets waarvoor je bang voor bent toch doen, is beter dan het te vermijden. Prijs je kind als hij zijn angst heeft getrotseerd.

Ouders hebben ook vaak vragen over pesten:

• Mijn kind wordt gepest, wat moet ik doen?

Antwoord
Als een kind wordt gepest, dan heeft dit vaak invloed op zijn gevoel van eigenwaarde. Hij kan zich gaan schamen, bang zijn om niet geaccepteerd te worden, zich terug gaan trekken, niet meer naar school willen en situaties gaan vermijden waarin hij gepest kan worden. Het is belangrijk dat volwassenen iets aan het pesten doen. Ga in gesprek met de leerkracht als het pesten op school gebeurt. De school is verplicht er iets aan te doen. Veel scholen hebben een pestprotocol en lesprogramma’s over dit onderwerp. Ook bestaan er weerbaarheidstrainingen voor kinderen die gepest worden.

Wat kun je als ouder zelf thuis doen als je kind wordt gepest?

• Praat erover met je kind. Luister rustig en goed naar zijn verhaal en beleving en erken dat het een probleem is.
• Leg uit wat de oorzaken van pesten kunnen zijn. Het kan aan de pestkop liggen, maar de reactie van je eigen kind kan het pesten ook in stand houden.
• Werk samen met je kind aan een oplossing. Bedenk samen wat je kind kan doen om het pesten te stoppen. Oefen samen de oplossing die je kind het beste vindt, net zo vaak tot hij zich zeker genoeg voelt om het in het echt uit te proberen.
• Blijf betrokken: vraag vaak hoe het nu gaat en prijs je kind voor het feit en de manier waarop hij er iets aan doet.

Literatuur voor ouders

• Boost, E. (2008). 'Opvoeden... geniet ervan! : de meest gestelde vragen aan de Opvoeddesk van baby tot en met puber'. Utrecht: Kosmos uitgevers.
• Henselmans, M. (2006). 'Goed opgevoed: kijk wat je kind al kan'. Amsterdam: Van Gennep.
• Sanders, M. (2008). 'Positief ouderschap'. Antwerpen: Standaard Uitgeverij.
• Webster-Stratton, C. (2007). 'Pittige jaren: praktische gids bij het opvoeden van jonge kinderen'. Houten: Bohn Stafleu Van Loghum.

Deze boeken zijn niet specifiek toegespitst op bovenstaande vraag maar gaan in op zeer veel aspecten van het opvoeden. Hierdoor zijn het relatief omvangrijke uitgaven. Een uitgebreide literatuurlijst op specifieke thema’s, met soms meer beknopte uitgaven voor ouders vindt u in het document Opvoeding en ontwikkeling. Literatuurlijst voor ouders (2011)  .